• Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv      • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Nazimi Açıkgöz ►DÜNYA ve TARIM
12
14
16
18
09/06/2022 06:07
Dünya Tarımında Verimin Önemi: Buğday Örneği

     Dünyanın en güncel konularından biri gıda krizidir. Bu kriz, savaşlardan çevre ve iklim değişimine, ekonomik krizlerden sağlık krizlerine kadar bir türlü çözülmeyen yoksulluk ve eşitsizliğin birbirini tetiklemeleri sonucu ortaya çıkan çok faktörlü bir sorun yumağıdır.

     Olayın net olarak kavranması için kriz nedenlerini birlikte değil de tek tek ele almak belki pek sağlıklı bir yaklaşım olmayabilir. Fakat söz konusu nedenlerin, en azından krizin azaltılmasındaki payı belirlenmiş olur. O nedenle burada buğday örneği ile dünyada tarımsal ürünlerin birim alandan elde edilecek verim artışının gıda krizinde ne gibi bir rol oynayabileceği ele alınacaktır.

     2020 sezonunda Dünya buğday üretimi 761 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. Ne var ki iklim değişimi buğday ekim alanlarını daraltacak gibi görünüyor. Nitekim Avustralya artan girdi maliyetleri nedeniyle buğday ihracatçısı olmaktan çıkmak üzeredir. S. Arabistan 2016 yılından itibaren küresel ısınma nedeniyle buğday tarımını sürdüremeyeceğini ilan etmiştir. ABD’de 1970’lerin buğday ekim alanı, biyoteknolojiden yararlanarak karlılığını artıran mısır ve soya karşısında son 20 yılda 1/3 oranında daralmıştır[1]. Türkiye’de de buğday ekim alanının 10 milyon hektardan 7,8 milyon hektara çekildiği de bir gerçek.

     1960’larda 110 kg/da olan dünya buğday veriminin, 2020’larda 347 kg/da a çıktığı bilinmektedir. Bu rakamın artan nüfus ve iklim değişiklikleri nedeniyle 2050’lere doğru 380 kg/da a çıkartılması zorunlu görünüyor. Aksi takdirde söz konusu yıllarda, yıllık tüketim beklentisi 860 milyon tonu karşılamak olanak dışı görünüyor

     Kişi başına yıllık tüketimi artmayacak, tersine azalacak tek gıda maddesi buğday olarak tahmin edilmektedir (2005 de 68,5 kg/yıl/kişi den 2023 de 66,2 kg/yıl/kişi ye düşüş)[2]. Özellikle buğday ağırlıklı beslenen ülkelerde, kentleşme, yaşlanma, küreselleşme, gelir artışı ve kültürel farklılaşma gibi bir seri sebebin yanı sıra tüketim alışkanlıkları nedeniyle söz konusu tahminin gerçekleşmesi beklenmelidir. Gelir düzeyi arttıkça karbonhidratlı ürün tüketimindeki düşüşe karşın sebze ve et tüketiminin arttığı yadsınamaz. Diğer taraftan son yıllarda buğdayın, gluten içeriği nedeniyle sebep olduğu çölyak dışında, bazı nörolojik hastalıkların tetikleyicisi olduğu da öne sürülmektedir.

     Birim alandan daha fazla ürün kaldırmak için tüm tarım paydaşları bir yarış içindedir. Bilim adamından üreticiye hep daha yüksek verim hedeflenmiştir. Hatta politikacılar da bu yarışa katılmışlar ve Birleşik Krallıkta 2020 yılında buğday veriminin 20 ton/hektara çıkartılabileceğini, araştırıcılarına hedef olarak göstermişlerdir. Bu konuda bitki ıslahçılarının gayretleri YEŞİL DEVRİMİ beraberinde getirmiştir.

     2015 yılına gelindiğinde, Yeni Zelanda’lı Mike Soalris’in Guinness’e kayıtlı 1,56 ton/da buğday verim rekoru İngiliz “The Beal Farm” tarafından egale edilerek, yeni bir dünya rekoru gelmişti: 1,65 ton/da[3].

     Şimdi bazı ülkelerin 2000, 2010 ve 2020 yıllarında bir dekardan elde ettiği buğday verimlerine grafikte bir göz atalım. Hemen Britanya ve Almanya gibi yağışlı kuzey ülkelerinin verim ortalamalarının 700 kg/da civarında olduğu izlenebilir. Yalnız son 20 yılda Britanya’da verim düşerken, Almanya’da artması ilgi çekicidir. Genelde verimin son 20 yılda Rusya ve Ukrayna’da olduğu gibi %84 ve %92 düzeylerinde artırılabildiği bir gerçek.

     Olayı Türkiye açısından ele alacak olursak, son 20 yılda %29’luk bir artış sağlamamıza rağmen henüz dünya ortalamasını yakalayamadığımız anlaşılıyor. Çin ise dünya ortalamasının üstünde bir performans ve %54’lük bir artışla sanki ileride kendi buğday gereksinimini karşılayabilecek gibi görünüyor.

     Teorik biyolojik buğday verimi değil de rekor verimi olan 1600 kg/da verimlere ulaşma olasılığı her zaman gündemde kalacaktır.
     Biz gelin o rekor verimin nasıl elde edildiğine bir göz atalım:
     1,65 ton/da ile yeni dünya rekorunu kıran, agronomist danışman destekli İngiliz “The Beal Farm”da (Newcastle) en uygun çeşit olan yemlik DICKENS’i seçip, ideal tohum teknolojilerini ve en uygun agronomik koşulları (ekim zamanı, sıklığı, toprak hazırlığı vs.) yerine getirip, su, gübre, ilaç, hormon vs. girdileri en ideal şekilde uygulanmıştır. Özellikle toprak iyileştirmesi için en uygun alet-ekipmanı kullanarak, taban taşı kırması, toprağın gevşetilmesi, ufalanması ve karıştırılmasını sağlanmış, ayrıca yıl boyunca çok miktarda humus da toprağa karıştırılmıştır. Doğal olarak toprak ve yaprak analizleri de sürdürülmüştür.

     2014 yılının eylül ayının üçüncü haftası yapılan ekimde dekara 18,5 kg tohum kullanılmıştır (m2’ye 333 tohum). Yapılan yaprak analiz sonuçlarına göre bakır, çinko, bor ve magnezyuma dayalı yaprak gübreleme işlemleri yerine getirilmiştir. Ayrıca, çiçeklenmeyi ve hücre bölünmesini teşvik etmek ve değişik streslere dayanıklılık sistemin geliştirmek amacı organik asit uygulanmıştır. 31 kg/da azotlu gübre dört aşamada verilirken, dört de fungusit uygulaması yapılmıştır. Hasat ise 1 Eylül 2015 tarihinde gerçekleştirilmiştir.

     Böyle bir verimin gerçekleşme şansı pek sınırlı görününse de insanlığın gelecek kaygısını biraz hafifletiyor.

     [1] http://www.bloomberg.com/news/articles/2016-04-20/america-is-losing-out-to-russia-in-the-wheat-wars
     [2] https://gazetekoseyazilari.com/blog/2022/05/28/bugday-gluteni-colyak-disinda- da-mi-etkili/
     [3] http://www.fwi.co.uk/arable/northumberland-grower-breaks-world-wheat- yield- record/

Önceki Yazılar :
Haberler
  Bostik Türkiye’den Gürcistan atağı

  Lansinoh, Yılın En İyi İşvereni seçildi

  İzmirli minikler portatif havuzlara kavuştu

  CV Bank haziranda 102 kişiyi iş sahibi yaptı

  “Future Of Technology” webinarında siber güvenlik konuşuldu

  Uşak İl Özel İdaresi elektrik tesisat onarımı yaptıracak

  Su Ürünler Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Büyükşehirden Beydağlı üreticilere küçükbaş hayvan desteği

  Batur’dan iyiliğe davet; “Askıda Kurban” kampanyamıza katılın

  Karabağlar’da kurban satış yerleri denetleniyor

  Beydağ’da Ovacık Yaylası’na sıcak asfalt

  15 TEMMUZ SAĞLIK VE SANAT YERLEŞKESİ GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ VE DEVLET KONSERVATUVARI BİNALARI UYGULAMA PROJELERİ HAZIRLANMASI HİZMET ALIMI İŞİ

  Osmaniye Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü bina onarımı yaptıracak

  “Bilanço, bütçe ve mali disipline dikkat edin”

  Yeni trend alışveriş turizmi

  İhale Özetleri

  06 Temmuz 2022 Tarihli ve 31888 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

  Yazılım ihracatında hedef 15 milyar dolar

  Tarım makineleri ihracatı ilk 5 ayda %3 arttı

  JPMorgan’ın Türkiye enflasyon tahmini yükseldi

  Enflasyonla mücadeleye yönelik atılan 11 adım

  Bayraklı Belediyesi Kurban Bayramına hazır

  ASELSAN’dan 24,6 milyon dolarlık sözleşme

  Çaya iki ayda üçüncü zam

  Obilet hakkında soruşturma

  İzmir’de suya zam

  Reel efektif döviz kuru haziranda geriledi

  “Devlet petrokimyaya yatırım yapmalı”

  Zeynep Erkunt hayatını kaybetti

  Döviz / Altın

  Borsalarda Alım-Satım

  Ar-Ge harcaması 25 milyar TL’yi aştı

  “Hedefimiz 5 yılda ilk 100 ihracatçı arasına girmek”

  Menemen’de kurban atış yerine sıkı denetim

  İzmir’de dayanışma sürüyor

  Hasta hayvana giriş izni yok

  Çin’in Lojistik Performans Endeksi, dört ayın ardından yüzde 52,1’e çıktı

  Tedarik zincirindeki kırılma, lojistik sektörünü canlandırdı

  ENSİA, WINDEUROPE’un üyesi oldu

  Z kuşağının satın alma kararında cinsiyetten bağımsız markalar ön plana çıkıyor

  Kibar Holding, 2025 hedeflerine güçlü adımlarla ilerliyor

  GESOB ile Uyumsoft arasında e-Dönüşümde iş birliği

  Araç değer kaybında yeni dönem

  Samsung, denizlerdeki kirliliği azaltan çalışmalarını açıkladı

  Online alışverişte kadın giyim ve ayakkabı üst sıralarda

  Karayolları 16. Bölge Müdürlüğü doğalgaz dönüşüm işi yaptıracak

  “Türkiye’de üretip 5 kıtaya ürün ihraç ediyoruz”

  KPMG ve TIRPORT’tan lojistik sektörünün geleceği için iş birliği

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 06.07.2022
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni