• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Vefa Reşat Moral ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
16/05/2017 17:31
Aile Şirketlerinde Sürdürülebilirlik Mümkün Müdür?

Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Büro
Yönetici Ortak, Avukat,
resatmoral@moral.av.tr

     Bilindiği üzere aile işletmeleri, iktisadi hayatta yalnızca Türkiye’de değil, global anlamda da oldukça önemli bir yer arz etmektedir. Türkiye’de aile şirketleri GSMH’nin yaklaşık yüzde 75’ini ve istihdamın da yaklaşık yüzde 85’ini sağlamaktadır.[1]
     Aile şirketleri Türkiye ekonomisinde “kilit taşı” rolünü üstlenmekle birlikte, mevcudiyetleri ekonomik dayanıklılığının arttırılması bakımından da oldukça mühim bir role sahiptir.

     Aile şirketlerinin uzun ömürlü olması konusu sürdürülebilirlik ilkesine dayanmakla birlikte dünya genelinde aile şirketlerinin nesilden nesile aktarılması noktasında yüzdeler göreceli zayıftır. Ülkemizde bu duruma ilişkin danışmanlık şirketlerinin çalışma ve araştırmaları haricinde resmi bir araştırma bulunmamakla birlikte sayısal verilerin Uzakdoğu’nun oldukça gerisinde olduğunu, dünya geneli ile paralel seyrettiğini gözlemlemekteyiz. Peki, aile şirketlerinde sürdürülebilirlik mümkün müdür? Aşağıda vurgulayacağımız içselleştirilmiş kurumsallaşma yolunda doğru adımlar atılarak ilerlenmesi durumunda bu sorunun cevabı pozitif olduğunu söyleyebiliriz. Önemli tecrübeler edindiğimiz aile şirketlerinin kurumsallaşması konusundan yola çıkarak hazırladığımız bu yazımızda aile şirketlerinde kurumsal yönetim konusu giriş seviyesinde incelenmektedir.

     Aile Şirketleri Bakımından Kurumsallaşma ve Kurumsal Yönetim
     Kurumsallaşma kavramından anlaşılması gereken hesap verilebilir ve şeffaf bir yönetim anlayışı altında yeknesak bir sistem haline gelebilmek olsa da aile şirketleri açısından bu durum “şirketin kurumsallaşması” ve “aile ilişkilerinin kurumsallaşması” olarak ikiye ayrılarak incelenmelidir. Bu ayrımın toplamı da “içselleştirilmiş kurumsallaşma” kavramını oluşturacaktır.

     Süreç Kapsamında Oluşturulabilecek Mekanizmalar
     Aile – Şirket İlişkisi:
     Öncelikle aile-şirket ilişkisinin önemine değinmek gerekir. Sağlıklı aile şirketlerinin öne çıkan unsuru hissedarlarının iyi (sevgi – saygı – hoşgörü – empati – mesafe arasında odaklanan) aile ilişkilerine sahip olmaktadır. Hissedarları arasında iyi aile ilişkilerine sahip aile şirketlerinde, aşağıda değinilen aile anayasası, aile konseyi ve hissedarlar sözleşmesi gibi uygulamalar, şirketin devamını sağlama bağlamında yalnızca birer araçtır.

     Aile Konseyi:
     Aile bireylerinin birer katılımcı olduğu aile konseyini oluşturmak, fertler arasındaki ilişkinin daha açık şekilde yürütülmesi açısından önem taşır. Çünkü bir şirketin temeli olan yönetim kurulunun aksine aile konseyinin en önemli özelliği açıklık ve katılımcılıktır. Ancak aile konseyinin amacının bir istişare platformu oluşturmak olduğu; kesinlikle şirketi yönetmek olmadığı unutulmamalıdır.

     Aile Anayasası:
     Aile şirketlerinin yok olma nedenlerinin en başında aile varlıkları ve aile şirketi nezdinde nesilden nesile geçiş planının ve tanımlanmış bir sürecin olmaması gelmektedir. Bu kapsamda kurumsallaşmayı içselleştiren bir ailede, aile anayasası düzenlenmesinin önemi büyüktür. Temel olarak bir aile anayasasında, misyon, varlıklarda ve şirkette hisselerin oranı, görev değişimi/devri, aile üyelerinin eğitimi, şirket yönetimine katılımı koşulu ve kuralları, işin vizyonu, ailenin gelecekte olmak istediği yer, şirket nezdinde yönetim kurulu üyelerinin seçim kriterleri ve performansların ölçümü ve ayrıca aile mülklerinin yönetimi hususları yer alır.

     Hissedarlar Sözleşmesi:
     Hissedarlar sözleşmesi, aile anayasasının bir parçası gibi düşünülebilirse de şirket hissedarları arasındaki ilişkiyi daha ayrıntılı ve daha sıkı şekilde düzenler. Bu sözleşmede, genel olarak hissedarların şirkette sahip oldukları payların devrine ilişkin sınırlamalar –bu bağlamda özellikle ön alım ve geri alım hakları ile alım opsiyonları, yönetim hakları ve karar mekanizmaları, rekabet sınırlamaları ve ortaklık ile ilgili diğer hak ve yükümlülükleri düzenlenir.
     İyi Bir Yönetim Kurulu: Aile bireyleri arasındaki ilişkiyi yazılı kurallarla daha sağlam şekilde belirlemeyi amaçlayan bu mekanizmalar dışında, her şirketin temel organı niteliğindeki yönetim kurulunun önemini de yadsımamak gerekir.  Türk Ticaret Kanunu’na göre yönetim kurulunun görev ve sorumlulukları oldukça üst düzeydedir. Şirket için büyük bir öneme sahip olan bu organın aile şirketleri içindeki uygulamada duygusal bağlara yenik düşmemesi şirketin devamlılığı için büyük önem taşımaktadır.
     Burada belirtilen enstrümanların aile ve şirketin özelliklerine göre çok farklı politikaların belirlenebileceğini unutmamak gerekir.

     Sonuç:
     Türkiye’deki şirketlerin çoğunluğunu oluşturan aile şirketlerinin büyük bir kısmının ömürlerinin kısa olmasının ve şirket içindeki temel ve aşılması zor görülen problemlerin çözümü içselleştirilmiş kurumsallaşma ve bu doğrultuda sağlanacak kurumsal yönetimden geçmektedir. Kurumsal yönetimin aile şirketinin bütününde gerektiği şekilde uygulanabilmesi için öncelikle şirketin mevcut durumu, bu duruma uygun çözümler ve atılacak adımlar gerçekçi olarak belirlenmeli, belirlenen aksiyonlar uygulamaya konmalı ve herkes tarafından gerekli özenle uygulandığının takibi sağlanmalıdır. Bahsi geçen adımların düzgün şekilde atılması ve gerek hukuki gerekse de stratejik bakımdan izlenecek yolların belirlenmesi ve ödün verilmeksizin uygulanması neticesinde aile şirketlerinin sağlam, güvenilir ve sürdürülebilir bir yapılanmaya sahip olacağına şüphe yoktur.

Önceki Yazılar :
Haberler
  İhale Özetleri

  30 Kasım 2020 Tarihli ve 31320 Sayılı Resmi Gazete

  Karayollarında Durum

  İyileşen hasta sayısı 4 binin üzerine çıktı

  Hisarcıklıoğlu: Ekonomideki sorunları istişare ile çözeceğimize inanıyoruz

  29 Kasım 2020 Tarihli ve 31319 Sayılı Resmi Gazete

  Günlük vak’a sayısı 30 bini geçti

  Dövizin %5 artışının iç borca faturası; 13,7 milyar TL

  SMA hastalığında güncel tedaviler çalıştayı düzenlendi

  Rüzgarda çifte rekor

  Çin’de üretilen Teslalar’ın Avrupa’ya ihracatı başladı

  Devlet katkısı fon tutarı 21 milyar TL’yi aştı

  İlaç kullanım onayları artık elektronik ortamda

  SERBEST PİYASADAN ELEKTRİK ENERJİSİ ALIMI

  ARAÇ KİRALAMA HİZMETİ ALINACAKTIR

  T.C. İZMİR İFLAS MÜDÜRLÜĞÜNDEN İLAN

  Markalı ürünlere talep arttı, patent başvuru sayısı 160 bine ulaştı

  İndirim günlerinde dikkatli olan karlı çıkar

  Piri Reislilerin resimleri Da Vinci’nin evinde

  Sivri: Kazanılan zamanı kaybetmeden reformlar hayata geçirilmeli

  “Yeni teknolojilerle ve modellerle eğitimi harmanlamamız gerekiyor”

  Tesla, “süper şarj kolonları” için Çin’de yeni bir fabrika kuruyor

  Audi ve Alibaba, araç içi uygulamalar için işbirliği yapacak

  Koçtaş, Kasım ayında İzmir’de 3 yeni Fix mağazasını hizmete açtı

  Bornovalı kadınlar eğitimde eşit

  “Gece kombi kapatmak tasarruf sağlamaz”

  E-ticaretin çılgın ayında kesintisiz alışveriş

  Sosyal konutlarda tadilat devam ediyor

  Berat Albayrak’ın yerine Ahmet Burak Dağlıoğlu atandı

  Damızlık alabalığa destek devam ediyor

  Geniş katılımlı etkinlikler 3 ay ertelendi

  Atradius: Covid’in ardında bırakacağı miras, Avrupalı şirketlerin karlılığını tehdit edecek mi?

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Sürdürülebilirlik Oscar’ı Buca Belediyesi’ne

  Türkiye’de girişim yatırımları 2,2 milyar dolara ulaştı

  5021 Sokak’ın çehresi değişti

  Satranç şampiyonları ödüllerini Başkan Arda’dan aldı

  Halkbank’tan, IBAN numarası olmadan 7/24 para transferi kolaylığı

  Ticket Restaurant Edenred, B2B Excellence Awards’ı almaya hak kazandı

  CarrefourSA “Franchise” sistemi başlattı

  SunExpress, yolcularına daha fazla esneklik sunuyor

  2021 yılı için ücret artışı beklentisi yüzde 13,8

  Hyundai üreteceği yeni SUV modelinin adını paylaştı: Bayon

  İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin 2021 yılı bütçesi kabul edildi

  Deri sektörünün ‘küresel’ buluşması için geri sayım

  İzmir’de deprem uzmanı mimarlar yetişiyor

  Çeşme’de konut talebi patladı

  Bayraklı Belediyesine ‘Sürdürülebilir iş ödülü’

  Narlıdere parklarına ‘Çocuk Hakları’na özel oyuncak

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 30.11.2020
  Ticaret 28.11.2020
  Ticaret 27.11.2020
  Ticaret 26.11.2020
  Ticaret 25.11.2020
  Ticaret 24.11.2020
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni