• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Kariyer  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Vefa Reşat Moral ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
16/05/2017 17:31
Aile Şirketlerinde Sürdürülebilirlik Mümkün Müdür?

Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Büro
Yönetici Ortak, Avukat,
resatmoral@moral.av.tr

     Bilindiği üzere aile işletmeleri, iktisadi hayatta yalnızca Türkiye’de değil, global anlamda da oldukça önemli bir yer arz etmektedir. Türkiye’de aile şirketleri GSMH’nin yaklaşık yüzde 75’ini ve istihdamın da yaklaşık yüzde 85’ini sağlamaktadır.[1]
     Aile şirketleri Türkiye ekonomisinde “kilit taşı” rolünü üstlenmekle birlikte, mevcudiyetleri ekonomik dayanıklılığının arttırılması bakımından da oldukça mühim bir role sahiptir.

     Aile şirketlerinin uzun ömürlü olması konusu sürdürülebilirlik ilkesine dayanmakla birlikte dünya genelinde aile şirketlerinin nesilden nesile aktarılması noktasında yüzdeler göreceli zayıftır. Ülkemizde bu duruma ilişkin danışmanlık şirketlerinin çalışma ve araştırmaları haricinde resmi bir araştırma bulunmamakla birlikte sayısal verilerin Uzakdoğu’nun oldukça gerisinde olduğunu, dünya geneli ile paralel seyrettiğini gözlemlemekteyiz. Peki, aile şirketlerinde sürdürülebilirlik mümkün müdür? Aşağıda vurgulayacağımız içselleştirilmiş kurumsallaşma yolunda doğru adımlar atılarak ilerlenmesi durumunda bu sorunun cevabı pozitif olduğunu söyleyebiliriz. Önemli tecrübeler edindiğimiz aile şirketlerinin kurumsallaşması konusundan yola çıkarak hazırladığımız bu yazımızda aile şirketlerinde kurumsal yönetim konusu giriş seviyesinde incelenmektedir.

     Aile Şirketleri Bakımından Kurumsallaşma ve Kurumsal Yönetim
     Kurumsallaşma kavramından anlaşılması gereken hesap verilebilir ve şeffaf bir yönetim anlayışı altında yeknesak bir sistem haline gelebilmek olsa da aile şirketleri açısından bu durum “şirketin kurumsallaşması” ve “aile ilişkilerinin kurumsallaşması” olarak ikiye ayrılarak incelenmelidir. Bu ayrımın toplamı da “içselleştirilmiş kurumsallaşma” kavramını oluşturacaktır.

     Süreç Kapsamında Oluşturulabilecek Mekanizmalar
     Aile – Şirket İlişkisi:
     Öncelikle aile-şirket ilişkisinin önemine değinmek gerekir. Sağlıklı aile şirketlerinin öne çıkan unsuru hissedarlarının iyi (sevgi – saygı – hoşgörü – empati – mesafe arasında odaklanan) aile ilişkilerine sahip olmaktadır. Hissedarları arasında iyi aile ilişkilerine sahip aile şirketlerinde, aşağıda değinilen aile anayasası, aile konseyi ve hissedarlar sözleşmesi gibi uygulamalar, şirketin devamını sağlama bağlamında yalnızca birer araçtır.

     Aile Konseyi:
     Aile bireylerinin birer katılımcı olduğu aile konseyini oluşturmak, fertler arasındaki ilişkinin daha açık şekilde yürütülmesi açısından önem taşır. Çünkü bir şirketin temeli olan yönetim kurulunun aksine aile konseyinin en önemli özelliği açıklık ve katılımcılıktır. Ancak aile konseyinin amacının bir istişare platformu oluşturmak olduğu; kesinlikle şirketi yönetmek olmadığı unutulmamalıdır.

     Aile Anayasası:
     Aile şirketlerinin yok olma nedenlerinin en başında aile varlıkları ve aile şirketi nezdinde nesilden nesile geçiş planının ve tanımlanmış bir sürecin olmaması gelmektedir. Bu kapsamda kurumsallaşmayı içselleştiren bir ailede, aile anayasası düzenlenmesinin önemi büyüktür. Temel olarak bir aile anayasasında, misyon, varlıklarda ve şirkette hisselerin oranı, görev değişimi/devri, aile üyelerinin eğitimi, şirket yönetimine katılımı koşulu ve kuralları, işin vizyonu, ailenin gelecekte olmak istediği yer, şirket nezdinde yönetim kurulu üyelerinin seçim kriterleri ve performansların ölçümü ve ayrıca aile mülklerinin yönetimi hususları yer alır.

     Hissedarlar Sözleşmesi:
     Hissedarlar sözleşmesi, aile anayasasının bir parçası gibi düşünülebilirse de şirket hissedarları arasındaki ilişkiyi daha ayrıntılı ve daha sıkı şekilde düzenler. Bu sözleşmede, genel olarak hissedarların şirkette sahip oldukları payların devrine ilişkin sınırlamalar –bu bağlamda özellikle ön alım ve geri alım hakları ile alım opsiyonları, yönetim hakları ve karar mekanizmaları, rekabet sınırlamaları ve ortaklık ile ilgili diğer hak ve yükümlülükleri düzenlenir.
     İyi Bir Yönetim Kurulu: Aile bireyleri arasındaki ilişkiyi yazılı kurallarla daha sağlam şekilde belirlemeyi amaçlayan bu mekanizmalar dışında, her şirketin temel organı niteliğindeki yönetim kurulunun önemini de yadsımamak gerekir.  Türk Ticaret Kanunu’na göre yönetim kurulunun görev ve sorumlulukları oldukça üst düzeydedir. Şirket için büyük bir öneme sahip olan bu organın aile şirketleri içindeki uygulamada duygusal bağlara yenik düşmemesi şirketin devamlılığı için büyük önem taşımaktadır.
     Burada belirtilen enstrümanların aile ve şirketin özelliklerine göre çok farklı politikaların belirlenebileceğini unutmamak gerekir.

     Sonuç:
     Türkiye’deki şirketlerin çoğunluğunu oluşturan aile şirketlerinin büyük bir kısmının ömürlerinin kısa olmasının ve şirket içindeki temel ve aşılması zor görülen problemlerin çözümü içselleştirilmiş kurumsallaşma ve bu doğrultuda sağlanacak kurumsal yönetimden geçmektedir. Kurumsal yönetimin aile şirketinin bütününde gerektiği şekilde uygulanabilmesi için öncelikle şirketin mevcut durumu, bu duruma uygun çözümler ve atılacak adımlar gerçekçi olarak belirlenmeli, belirlenen aksiyonlar uygulamaya konmalı ve herkes tarafından gerekli özenle uygulandığının takibi sağlanmalıdır. Bahsi geçen adımların düzgün şekilde atılması ve gerek hukuki gerekse de stratejik bakımdan izlenecek yolların belirlenmesi ve ödün verilmeksizin uygulanması neticesinde aile şirketlerinin sağlam, güvenilir ve sürdürülebilir bir yapılanmaya sahip olacağına şüphe yoktur.

Önceki Yazılar :
Haberler
  MÜTEFERRİK

  OTO MAKİNE AKSANI VE YEDEKLERİ

  İLAÇ-TIBBİ MALZEMELER

  ARAÇ KİRALAMA-NAKLİYE-TAŞIMACILIK-SERVİS

  TEMİZLİK

  TEKSTİL-GİYİM-DİKİM

  MATBU-EVRAK-BASIM

  ARAÇ ALIMI

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 12.09.2017 - 14:30

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 06.09.2017 - 10:00

  ELEKTRİK-ELEKTRONİK-SU

  BİLİŞİM VE TEKNOLOJİ

  YAKIT-AKARYAKIT

  Yanıltıcı ‘Yıldız’a ceza yağdı

  Son uzun tatil uçak bileti satışlarını arttırdı

  Çin, bütçede ekolojik tarıma 90 milyon dolar ayırdı

  Havza bazında 21 ürün desteklenecek

  Memur zammında mutabakata varıldı

  Yapı ruhsatı verilen yapıların yüzölçümü %16,3 arttı

  Türkiye en çok çalışan 11. ülke

  Her gün başka sanatçı, başka tiyatro oyunu

  KOSBİ, yenilenebilir enerji yatırımlarıyla İEF’de

  Muğla kültürel zenginliklerini sergiliyor

  Pınar Resim Atölyesi, İzmirli minik ressamları ağırlıyor

  “İhracatçıya ivme kazandırmak istiyoruz”

  “İnşaat sektöründe yenilikçi olmayanlar tutunamayacaklar”

  “Sahta kimlikle araç kiralama olayları arttı”

  Uzun bayram tatili tepkisi

  Estonya, girişimcilere para ve altyapı avantajı sunuyor

  HARİTA-PLAN-PROJE

  İNŞAAT

  Uşak 3. Tarım ve Hayvancılık Teknolojileri Fuarı ziyaretçilerine kazandıracak

  2017 Tarım ve Teknoloji Günleri başlıyor

  Anadolu’dan güç alan yerel kalkınma ile Türkiye hızlı büyüyecek

  Türkiye’de her 10 evden 8’i internet erişimine sahip

  Kurban sayısı, ülkelerin hayvan varlığıyla yarışıyor

  Vodafone FreeZone, espor pazarına 30 milyon TL desteğe hazırlanıyor

  Yapı Kredi’den bayram öncesi acil ihtiyaçlara özel kampanya

  AXA Sağlığım mobil uygulamasına Stevie ödülü

  Sony, 4K lazer dijital sinema projektörlerini piyasaya sürüyor

  Evka-3 Mahallesi yatırımlarla gelişiyor

  CHEP’te hiçbir şey çöp olmuyor

  LG Multi V 5’te üstün teknoloji ve Çevresel duyarlılık, bir arada

  Turkcell 5G’nin kapısını araladı

  HP’nin en güçlü oyun dizüstü bilgisayarı: OMEN X

  Prof. Dr. Ahmet Faruk Aysan, İŞÜ Yönetim Bilimleri Fakültesi Dekanı oldu

  NIELSEN Türkiye’nin yeni Genel Müdürü Didem Şekerel Erdoğan

  Başkanı Sema Pekdaş: Gültepe’nin değeri artacak

  Başkanı Aziz Kocaoğlu, “İlk günkü ruh ve heyecanla”

  İnsan kaynakları uzmanından ‘acı bilanço’

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 23.08.2017
  Ticaret 22.08.2017
  Ticaret 21.08.2017
  Ticaret 19.08.2017
  Ticaret 18.08.2017
  Ticaret 17.08.2017
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni