• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Kariyer  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Vefa Reşat Moral ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
16/05/2017 17:31
Aile Şirketlerinde Sürdürülebilirlik Mümkün Müdür?

Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Büro
Yönetici Ortak, Avukat,
resatmoral@moral.av.tr

     Bilindiği üzere aile işletmeleri, iktisadi hayatta yalnızca Türkiye’de değil, global anlamda da oldukça önemli bir yer arz etmektedir. Türkiye’de aile şirketleri GSMH’nin yaklaşık yüzde 75’ini ve istihdamın da yaklaşık yüzde 85’ini sağlamaktadır.[1]
     Aile şirketleri Türkiye ekonomisinde “kilit taşı” rolünü üstlenmekle birlikte, mevcudiyetleri ekonomik dayanıklılığının arttırılması bakımından da oldukça mühim bir role sahiptir.

     Aile şirketlerinin uzun ömürlü olması konusu sürdürülebilirlik ilkesine dayanmakla birlikte dünya genelinde aile şirketlerinin nesilden nesile aktarılması noktasında yüzdeler göreceli zayıftır. Ülkemizde bu duruma ilişkin danışmanlık şirketlerinin çalışma ve araştırmaları haricinde resmi bir araştırma bulunmamakla birlikte sayısal verilerin Uzakdoğu’nun oldukça gerisinde olduğunu, dünya geneli ile paralel seyrettiğini gözlemlemekteyiz. Peki, aile şirketlerinde sürdürülebilirlik mümkün müdür? Aşağıda vurgulayacağımız içselleştirilmiş kurumsallaşma yolunda doğru adımlar atılarak ilerlenmesi durumunda bu sorunun cevabı pozitif olduğunu söyleyebiliriz. Önemli tecrübeler edindiğimiz aile şirketlerinin kurumsallaşması konusundan yola çıkarak hazırladığımız bu yazımızda aile şirketlerinde kurumsal yönetim konusu giriş seviyesinde incelenmektedir.

     Aile Şirketleri Bakımından Kurumsallaşma ve Kurumsal Yönetim
     Kurumsallaşma kavramından anlaşılması gereken hesap verilebilir ve şeffaf bir yönetim anlayışı altında yeknesak bir sistem haline gelebilmek olsa da aile şirketleri açısından bu durum “şirketin kurumsallaşması” ve “aile ilişkilerinin kurumsallaşması” olarak ikiye ayrılarak incelenmelidir. Bu ayrımın toplamı da “içselleştirilmiş kurumsallaşma” kavramını oluşturacaktır.

     Süreç Kapsamında Oluşturulabilecek Mekanizmalar
     Aile – Şirket İlişkisi:
     Öncelikle aile-şirket ilişkisinin önemine değinmek gerekir. Sağlıklı aile şirketlerinin öne çıkan unsuru hissedarlarının iyi (sevgi – saygı – hoşgörü – empati – mesafe arasında odaklanan) aile ilişkilerine sahip olmaktadır. Hissedarları arasında iyi aile ilişkilerine sahip aile şirketlerinde, aşağıda değinilen aile anayasası, aile konseyi ve hissedarlar sözleşmesi gibi uygulamalar, şirketin devamını sağlama bağlamında yalnızca birer araçtır.

     Aile Konseyi:
     Aile bireylerinin birer katılımcı olduğu aile konseyini oluşturmak, fertler arasındaki ilişkinin daha açık şekilde yürütülmesi açısından önem taşır. Çünkü bir şirketin temeli olan yönetim kurulunun aksine aile konseyinin en önemli özelliği açıklık ve katılımcılıktır. Ancak aile konseyinin amacının bir istişare platformu oluşturmak olduğu; kesinlikle şirketi yönetmek olmadığı unutulmamalıdır.

     Aile Anayasası:
     Aile şirketlerinin yok olma nedenlerinin en başında aile varlıkları ve aile şirketi nezdinde nesilden nesile geçiş planının ve tanımlanmış bir sürecin olmaması gelmektedir. Bu kapsamda kurumsallaşmayı içselleştiren bir ailede, aile anayasası düzenlenmesinin önemi büyüktür. Temel olarak bir aile anayasasında, misyon, varlıklarda ve şirkette hisselerin oranı, görev değişimi/devri, aile üyelerinin eğitimi, şirket yönetimine katılımı koşulu ve kuralları, işin vizyonu, ailenin gelecekte olmak istediği yer, şirket nezdinde yönetim kurulu üyelerinin seçim kriterleri ve performansların ölçümü ve ayrıca aile mülklerinin yönetimi hususları yer alır.

     Hissedarlar Sözleşmesi:
     Hissedarlar sözleşmesi, aile anayasasının bir parçası gibi düşünülebilirse de şirket hissedarları arasındaki ilişkiyi daha ayrıntılı ve daha sıkı şekilde düzenler. Bu sözleşmede, genel olarak hissedarların şirkette sahip oldukları payların devrine ilişkin sınırlamalar –bu bağlamda özellikle ön alım ve geri alım hakları ile alım opsiyonları, yönetim hakları ve karar mekanizmaları, rekabet sınırlamaları ve ortaklık ile ilgili diğer hak ve yükümlülükleri düzenlenir.
     İyi Bir Yönetim Kurulu: Aile bireyleri arasındaki ilişkiyi yazılı kurallarla daha sağlam şekilde belirlemeyi amaçlayan bu mekanizmalar dışında, her şirketin temel organı niteliğindeki yönetim kurulunun önemini de yadsımamak gerekir.  Türk Ticaret Kanunu’na göre yönetim kurulunun görev ve sorumlulukları oldukça üst düzeydedir. Şirket için büyük bir öneme sahip olan bu organın aile şirketleri içindeki uygulamada duygusal bağlara yenik düşmemesi şirketin devamlılığı için büyük önem taşımaktadır.
     Burada belirtilen enstrümanların aile ve şirketin özelliklerine göre çok farklı politikaların belirlenebileceğini unutmamak gerekir.

     Sonuç:
     Türkiye’deki şirketlerin çoğunluğunu oluşturan aile şirketlerinin büyük bir kısmının ömürlerinin kısa olmasının ve şirket içindeki temel ve aşılması zor görülen problemlerin çözümü içselleştirilmiş kurumsallaşma ve bu doğrultuda sağlanacak kurumsal yönetimden geçmektedir. Kurumsal yönetimin aile şirketinin bütününde gerektiği şekilde uygulanabilmesi için öncelikle şirketin mevcut durumu, bu duruma uygun çözümler ve atılacak adımlar gerçekçi olarak belirlenmeli, belirlenen aksiyonlar uygulamaya konmalı ve herkes tarafından gerekli özenle uygulandığının takibi sağlanmalıdır. Bahsi geçen adımların düzgün şekilde atılması ve gerek hukuki gerekse de stratejik bakımdan izlenecek yolların belirlenmesi ve ödün verilmeksizin uygulanması neticesinde aile şirketlerinin sağlam, güvenilir ve sürdürülebilir bir yapılanmaya sahip olacağına şüphe yoktur.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Limanlar ‘tek pencere’ çatısında

  Siyasi partilerin İzmir milletvekili adayları belli oldu

  Palandöken, “Benzine teşvik getirilmeli”

  ASELSAN ücret toplama sistemi Makedonya’da

  Ramazan ayı harcamaları arttırdı

  Yurt dışı üretici fiyat endeksi aylık %4 arttı

  Dolar yeni rekorunu kırdı

  İş dünyasından teşviklere yönelik platform çağrısı

  Otokar Kazakistan’da 3 aracını sergileyecek

  Turkcell İzmir’de 2750 kişiye iftar verdi

  Egepen Deceuninck ile sessiz ve huzurlu mekanlar

  Özgener: “Proje sizden, destek bizden”

  “Perakende sektörünün sorunu kuralsızlık”

  “Sütte tüketim ve ihracat arttırılmalı”

  Süt sektörü hile ve maliyetlerden şikayetçi

  Bucalı başkanlardan Mutlu’ya tebrik ziyareti

  Egeli bilim insanları bakteri keşfetti

  Mobilya pazar çeşitliliğinde lider

  Uzmanlar uyardı: “Uyuşturucu kullanım yaşının düştüğü söylemi bilimsellikten uzak”

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 07.06.2018 - 11:00

  Modern ofis için en üst düzey yenilik: HP Elite 1000 serisi

  Yeni Android zararlı yazılımı keşfedildi

  Sennheiser AMBEO Smart Türkiye’de ilk kez n11.com’da

  Katılımcıların şirketleri hızla büyüyor

  Kılıç Holding, İnsana Saygı Ödülü’nün sahibi oldu

  Ramazan’da 24 saat online alışveriş yapıyoruz

  Üç kişiden biri Ramazan’da daha çok alışveriş yapıyor

  Tüketiciler yeni ünün denemeyi seviyor

  Geleceğin yaratıcı liderleri için yeni bir yaklaşım

  Başkan Karabağ, Balıkesirlilerle orç açtı

  Kelimelerin büyüsünde buluştular

  Çocuklar bu yaz çok eğlenecek

  Sınav kaygısıyla baş etmek mümkün

  Avrupalı gözünden İzmir

  19 Mayıs 1919 Parkı Erzene Mahallesi’nde açıldı

  Tarihe geçmek için iyi bir fırsat

  “En uzun tünel” raporu

  Çarşıya çok yakıştı

  Muzaffer İzgü kitaphanesi gençlere emanet

  Coşkusu Aşık Veysel’e sığmadı

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Borsalarda Alım-Satım

  Döviz / Altın

  21 Mayıs 2018 Tarihli ve 30427 Sayılı Resmî Gazete

  20 Mayıs 2018 Tarihli ve 30426 Sayılı Resmî Gazete - 2. Mükerrer

  20 Mayıs 2018 Tarihli ve 30426 Sayılı Resmî Gazete - Mükerrer

  20 Mayıs 2018 Tarihli ve 30426 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 22.05.2018
  Ticaret 21.05.2018
  Ticaret 19.05.2018
  Ticaret 18.05.2018
  Ticaret 17.05.2018
  Ticaret 16.05.2018
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni