• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Kariyer  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Vefa Reşat Moral ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
16/05/2017 17:31
Aile Şirketlerinde Sürdürülebilirlik Mümkün Müdür?

Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Büro
Yönetici Ortak, Avukat,
resatmoral@moral.av.tr

     Bilindiği üzere aile işletmeleri, iktisadi hayatta yalnızca Türkiye’de değil, global anlamda da oldukça önemli bir yer arz etmektedir. Türkiye’de aile şirketleri GSMH’nin yaklaşık yüzde 75’ini ve istihdamın da yaklaşık yüzde 85’ini sağlamaktadır.[1]
     Aile şirketleri Türkiye ekonomisinde “kilit taşı” rolünü üstlenmekle birlikte, mevcudiyetleri ekonomik dayanıklılığının arttırılması bakımından da oldukça mühim bir role sahiptir.

     Aile şirketlerinin uzun ömürlü olması konusu sürdürülebilirlik ilkesine dayanmakla birlikte dünya genelinde aile şirketlerinin nesilden nesile aktarılması noktasında yüzdeler göreceli zayıftır. Ülkemizde bu duruma ilişkin danışmanlık şirketlerinin çalışma ve araştırmaları haricinde resmi bir araştırma bulunmamakla birlikte sayısal verilerin Uzakdoğu’nun oldukça gerisinde olduğunu, dünya geneli ile paralel seyrettiğini gözlemlemekteyiz. Peki, aile şirketlerinde sürdürülebilirlik mümkün müdür? Aşağıda vurgulayacağımız içselleştirilmiş kurumsallaşma yolunda doğru adımlar atılarak ilerlenmesi durumunda bu sorunun cevabı pozitif olduğunu söyleyebiliriz. Önemli tecrübeler edindiğimiz aile şirketlerinin kurumsallaşması konusundan yola çıkarak hazırladığımız bu yazımızda aile şirketlerinde kurumsal yönetim konusu giriş seviyesinde incelenmektedir.

     Aile Şirketleri Bakımından Kurumsallaşma ve Kurumsal Yönetim
     Kurumsallaşma kavramından anlaşılması gereken hesap verilebilir ve şeffaf bir yönetim anlayışı altında yeknesak bir sistem haline gelebilmek olsa da aile şirketleri açısından bu durum “şirketin kurumsallaşması” ve “aile ilişkilerinin kurumsallaşması” olarak ikiye ayrılarak incelenmelidir. Bu ayrımın toplamı da “içselleştirilmiş kurumsallaşma” kavramını oluşturacaktır.

     Süreç Kapsamında Oluşturulabilecek Mekanizmalar
     Aile – Şirket İlişkisi:
     Öncelikle aile-şirket ilişkisinin önemine değinmek gerekir. Sağlıklı aile şirketlerinin öne çıkan unsuru hissedarlarının iyi (sevgi – saygı – hoşgörü – empati – mesafe arasında odaklanan) aile ilişkilerine sahip olmaktadır. Hissedarları arasında iyi aile ilişkilerine sahip aile şirketlerinde, aşağıda değinilen aile anayasası, aile konseyi ve hissedarlar sözleşmesi gibi uygulamalar, şirketin devamını sağlama bağlamında yalnızca birer araçtır.

     Aile Konseyi:
     Aile bireylerinin birer katılımcı olduğu aile konseyini oluşturmak, fertler arasındaki ilişkinin daha açık şekilde yürütülmesi açısından önem taşır. Çünkü bir şirketin temeli olan yönetim kurulunun aksine aile konseyinin en önemli özelliği açıklık ve katılımcılıktır. Ancak aile konseyinin amacının bir istişare platformu oluşturmak olduğu; kesinlikle şirketi yönetmek olmadığı unutulmamalıdır.

     Aile Anayasası:
     Aile şirketlerinin yok olma nedenlerinin en başında aile varlıkları ve aile şirketi nezdinde nesilden nesile geçiş planının ve tanımlanmış bir sürecin olmaması gelmektedir. Bu kapsamda kurumsallaşmayı içselleştiren bir ailede, aile anayasası düzenlenmesinin önemi büyüktür. Temel olarak bir aile anayasasında, misyon, varlıklarda ve şirkette hisselerin oranı, görev değişimi/devri, aile üyelerinin eğitimi, şirket yönetimine katılımı koşulu ve kuralları, işin vizyonu, ailenin gelecekte olmak istediği yer, şirket nezdinde yönetim kurulu üyelerinin seçim kriterleri ve performansların ölçümü ve ayrıca aile mülklerinin yönetimi hususları yer alır.

     Hissedarlar Sözleşmesi:
     Hissedarlar sözleşmesi, aile anayasasının bir parçası gibi düşünülebilirse de şirket hissedarları arasındaki ilişkiyi daha ayrıntılı ve daha sıkı şekilde düzenler. Bu sözleşmede, genel olarak hissedarların şirkette sahip oldukları payların devrine ilişkin sınırlamalar –bu bağlamda özellikle ön alım ve geri alım hakları ile alım opsiyonları, yönetim hakları ve karar mekanizmaları, rekabet sınırlamaları ve ortaklık ile ilgili diğer hak ve yükümlülükleri düzenlenir.
     İyi Bir Yönetim Kurulu: Aile bireyleri arasındaki ilişkiyi yazılı kurallarla daha sağlam şekilde belirlemeyi amaçlayan bu mekanizmalar dışında, her şirketin temel organı niteliğindeki yönetim kurulunun önemini de yadsımamak gerekir.  Türk Ticaret Kanunu’na göre yönetim kurulunun görev ve sorumlulukları oldukça üst düzeydedir. Şirket için büyük bir öneme sahip olan bu organın aile şirketleri içindeki uygulamada duygusal bağlara yenik düşmemesi şirketin devamlılığı için büyük önem taşımaktadır.
     Burada belirtilen enstrümanların aile ve şirketin özelliklerine göre çok farklı politikaların belirlenebileceğini unutmamak gerekir.

     Sonuç:
     Türkiye’deki şirketlerin çoğunluğunu oluşturan aile şirketlerinin büyük bir kısmının ömürlerinin kısa olmasının ve şirket içindeki temel ve aşılması zor görülen problemlerin çözümü içselleştirilmiş kurumsallaşma ve bu doğrultuda sağlanacak kurumsal yönetimden geçmektedir. Kurumsal yönetimin aile şirketinin bütününde gerektiği şekilde uygulanabilmesi için öncelikle şirketin mevcut durumu, bu duruma uygun çözümler ve atılacak adımlar gerçekçi olarak belirlenmeli, belirlenen aksiyonlar uygulamaya konmalı ve herkes tarafından gerekli özenle uygulandığının takibi sağlanmalıdır. Bahsi geçen adımların düzgün şekilde atılması ve gerek hukuki gerekse de stratejik bakımdan izlenecek yolların belirlenmesi ve ödün verilmeksizin uygulanması neticesinde aile şirketlerinin sağlam, güvenilir ve sürdürülebilir bir yapılanmaya sahip olacağına şüphe yoktur.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Buca’da Okul Kantinlerine Denetim

  Konaklı miniklerin tiyatro keyfi

  SU ÜRÜNLERİ HAL FİYATLARI

  SEBZE-MEYVE HAL FİYATLARI

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 04.01.2018 - 14:30

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 11.01.2018 - 14:30

  18 Aralık 2017 Tarihli ve 30274 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

  17 Aralık 2017 Tarihli ve 30273 Sayılı Resmî Gazete

  THY, hizmet ihracatı şampiyonu

  “Toplumsal mutabakat yapmadan vergi alamazsınız”

  EÜ ile BMC arasındaki dev protokol şekilleniyor

  ÇKS başvuru süresi uzatıldı

  “Yeni nesil yazarkasada esnaf acele etmesin”

  Bornova Belediyesi’nden kadınlara destek

  “Etkinliklerimiz tüm bileşenlerinin görüşleriyle oluşuyor”

  TOBFED’ten Oto bakımda geri dönüşüm projesi

  Yalçın Gökçebağ’ın sergisi Selçuk Yaşar Sanat Galerisi’nde açıldı

  Simit Sarayı, Türkiye’nin en büyük hizmet ihracatçısı oldu

  İzmir Bulut Öncü Gençlik Merkezi açıldı

  Müzik kitapları bu kafede hayat buluyor

  Hugo Boss, geleceği şekillendiriyor

  Poyraz’da ticari araçlarda yılın son kampanyası

  İzmir’de ulaşıma yüzde 10 zam

  Gaziemir’e basın özgürlüğü heykeli

  Başkan Pekdaş taziyeleri kabul etti

  Minik William’ın BucaIdaki 146 yıllık bekleyişi sona erdi

  General Mobile, GM 6 için Android 8.0 Oreo güncellemesini yayınladı

  Konut fiyatları %0.89 yükseldi

  İşler: Travel Turkey İzmir’i ve Ege’yi pazarlamalı

  ATO 3. Ankara Marka Festivali sona erdi

  Türkiye inovasyon lideri Sun Tekstil

  Türk Telekom’un Günışığı Projesi, en iyi sosyal sorumluluk projesi seçildi

  Dijitalleşme, KOBİ’ler için zorunluluk olacak

  Yeni nesil eğlence formatı; House of Gamers

  Elektronik cihazlarınızı şık aksesuarlarla renklendirin

  Bornova’da yüzme keyfi yaz-kış devam ediyor

  Karşıyaka’da yollar artık daha güvenli

  Ulamış Köylüleri İstanbul’da sahnede

  BİLİŞİM VE TEKNOLOJİ

  ARAÇ KİRALAMA-NAKLİYE-TAŞIMACILIK-SERVİS

  İLAÇ-TIBBİ MALZEMELER

  İAŞE

  ELEKTRİK-ELEKTRONİK-SU

  Maliyet düşüyor, işlem hızlanıyor

  Kış boyunca bu besinleri tüketin hasta olmayın

  Lodos eserken bacalara dikkat

  Son 5 yılda sinir ilacı kullanımı 2.5 Kat arttı

  MÜTEFERRİK

  YAKIT-AKARYAKIT

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 18.12.2017
  Ticaret 16.12.2017
  Ticaret 15.12.2017
  Ticaret 14.12.2017
  Ticaret 13.12.2017
  Ticaret 12.12.2017
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni