• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Kariyer  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Koray Tarakçıoğlu ►KÖŞEGEN
12
14
16
18
20/04/2017 17:12
Eğitim-5

   EĞİTİM başlıklı yazı dizimizin 10 Nisan 2017 tarihinde  yayınlanmış olan  bölümünde  Osmanlı’da  imparatorluk boyunca  eğitimin sürecinin üç bölümde  incelenebileceğini belirtmiştik. Yazı dizimizin buraya kadar olan bölümü, Osmanlı imparatorluğundaki eğitim sürecinin ilk bölümünü kapsamaktadır. Bugün ikinci bölümü imkân nispetinde anlatmağa çalışacağız.

     Osmanlı’da eğitimin Avrupa  standartlarına  yaklaştırılması çalışması 1. Mahmut (1730/54) ile başlar. Modernleşme, orduda özellikle topçu  sınıfını güçlendirmek  gayesi ile başlar.  Bu maksat ile   1. Mahmut 1734 yılında hendesehane isimli bir okul kurdurur. Fakat yeniçeriler işsiz kalacakları endişesi  içinde  okulun çalışmasını engellerler. Topçu Ocakları 1. Murat (1362/89) zamanında kurulmuştur.  Ordu içinde önemli bir sınıftır ve  ağırlığını koyarak  okulu  kapattırır. Okulun tekrar açılabilmesi için kırk sene geçer ve 1. Abdülhümit (1774/89) zamanında yeniden açılır.

     Böylece Osmanlı’da  eğitim sürecinin ikinci safhası başlamış olmaktadır. Fakat artık tek başına bir mektep olmayıp Mühendishane-i Bahr-i Hümayun isimli bahriye mektebi ile  birleştirilmiştir.  Böylece Osmanlı İmparatorluğunda  1. Süleyman’dan (1520/66) 1. Abdülhamit’e (1774/89) kadar ikiyüz sene süren bir duraklama yaşanmış olduğunu görüyoruz .

     Bu noktada, Osmanlı sürecine ara verip Avrupa ülkelerinde neler yapıldığı hakkında fikir edinmek, durumun Osmanlı açısından  vahametini gözler önüne sermek bakımından önemlidir. Aşağıdaki bilgiler “Geschichte der Europaeischen Universitaet- Avrupa üniversitelerinin tarihi, yazar Stefan Fisch, C.H.Beck yayınları, 2015”  kitabından alınmıştır. Listede  yaklaşık  1000 senesi ile 2006 senesi arasında 62 üniversitenin isimleri ve bulundukları şehirler   kuruluş tarihlerine göre   verilmektedir.  Bu uzun listenin tamamını buraya aktarmak mümkün olmadığından buraya kritik önemde olanları alabildik, diğerlerini topluca belirttik :

     Önemi ve ilgi çekiciliği  sebepleriyle Orhan Gazi ilk medreseyi  1331 senesinde  kurmadan önce,  Avrupa ülkelerinde açılan eğitim kurumlarının  listesini  aynen aşağıya aldık :
     Sene    Okul / Üniversite
     1000    Salerno (İtalya) tıp okulu
     1080    Bologna (İtalya) hukuk okulu
     1150    Paris  ilâhiyat ve mantık okulu
     1180     Paris’ten Oxford’a nakil
     1120    Oxford’dan Cambridge’e nakil
     1218    Salamanca (İspanya) üniversitesinin kuruluşu
     1222    Napoli’de ilk üniversite

     İlk medrese 1331 ile Fatih medresesi 1430 arasındaki 100 senelik zaman dilimi içinde :  
     1348    Prag (Çek cumhuriyeti) üniversitesi
     1413  St. Andrews (İskoçya)  üniversitesi

     Bundan sonra Avrupa ülkelerinde de  bir duraklama görülmekte. Ancak  1.Süleymen’nın iktidarda olduğu 1520/66 yılları arasında  
     1527  Margburg üniversitesi
     1530  Paris  üniversitesi
     1538  Santo Domingo Dominik cumhuriyeti) üniversitesi

     Osmanlı İmparatorluğunda eğitim sistemi 1. Süleyman’dan  sonra  2. Mahmut  (1808/39) zamanına kadar  tamamen duraklamaya  geçerken, hattâ hızla gerilemeğe başlarken  Avrupa’nın  çeşitli  ülkelerinde on üniversite daha açılır.
     Böylece 1000 senesinden başlayarak  1808, 1. Mahmut’un tahta çıktığı seneye kadar  Avrupa’nın muhtelif şehirlerindeki yüksek okul ve üniversite sayısı 24'e ulaşır. Osmanlı ise 1500 lü yıllardaki Süleymaniye  medresesinde  kalmıştır. Zaman içinde dinci görüş ağır bastıkça, evvelce kaldırılmış olan felsefe dersine ilâveten  dine aykırı olduğu gerekçesi ile tarih, geometri, aritmetik, astronomi dersleri de müfredattan çıkartılır. Böylece Osmanlı ’da eğitim sürecinin ikinci safhası da tamamlanmış olmaktadır.

     Bu safha içinde her anlamda  tam bir çöküş yaşanmıştır.  Suhte isyanları, Celâli isyanları, bunların sebep olduğu rüşvet ve adaletsizlikler, vergi toplama sistemindeki bozukluk ve adaletsizliğin ayrıca teşvik ettiği rüşvet , hatır ve rüşvet ile adam kayırma,  yazı bilmeyen medrese  mezunları gibi akla gelebilecek bütün yolsuzlukların en uç noktalara  vardığı bir dönem yaşanmağa başlanmış olduğunu görüyoruz .
     Yukarıdaki açıklamalardan görüleceği üzere Osmanlı genel kültür ve buna bağlı olarak  bütün alanlarda Avrupa ülkelerinden geri kalmış, ordu disiplin ve eğitim yokluğundan sürekli  girdiği savaşları  kaybetmeğe başlamıştır.  Ve bütün bunların temelinde  yetersiz ve kalitesiz eğitim yatmakta olduğunu biliyoruz.
Bu bağlamda 2. Mahmut (1808/39) ve 2.Abrülhamit'in (1876/1908) yaptıkları büyük atılımları sonraki bölümlerde inceleyeceğiz.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Limanlar ‘tek pencere’ çatısında

  Siyasi partilerin İzmir milletvekili adayları belli oldu

  Palandöken, “Benzine teşvik getirilmeli”

  ASELSAN ücret toplama sistemi Makedonya’da

  Ramazan ayı harcamaları arttırdı

  Yurt dışı üretici fiyat endeksi aylık %4 arttı

  Dolar yeni rekorunu kırdı

  İş dünyasından teşviklere yönelik platform çağrısı

  Otokar Kazakistan’da 3 aracını sergileyecek

  Turkcell İzmir’de 2750 kişiye iftar verdi

  Egepen Deceuninck ile sessiz ve huzurlu mekanlar

  Özgener: “Proje sizden, destek bizden”

  “Perakende sektörünün sorunu kuralsızlık”

  “Sütte tüketim ve ihracat arttırılmalı”

  Süt sektörü hile ve maliyetlerden şikayetçi

  Bucalı başkanlardan Mutlu’ya tebrik ziyareti

  Egeli bilim insanları bakteri keşfetti

  Mobilya pazar çeşitliliğinde lider

  Uzmanlar uyardı: “Uyuşturucu kullanım yaşının düştüğü söylemi bilimsellikten uzak”

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 07.06.2018 - 11:00

  Modern ofis için en üst düzey yenilik: HP Elite 1000 serisi

  Yeni Android zararlı yazılımı keşfedildi

  Sennheiser AMBEO Smart Türkiye’de ilk kez n11.com’da

  Katılımcıların şirketleri hızla büyüyor

  Kılıç Holding, İnsana Saygı Ödülü’nün sahibi oldu

  Ramazan’da 24 saat online alışveriş yapıyoruz

  Üç kişiden biri Ramazan’da daha çok alışveriş yapıyor

  Tüketiciler yeni ünün denemeyi seviyor

  Geleceğin yaratıcı liderleri için yeni bir yaklaşım

  Başkan Karabağ, Balıkesirlilerle orç açtı

  Kelimelerin büyüsünde buluştular

  Çocuklar bu yaz çok eğlenecek

  Sınav kaygısıyla baş etmek mümkün

  Avrupalı gözünden İzmir

  19 Mayıs 1919 Parkı Erzene Mahallesi’nde açıldı

  Tarihe geçmek için iyi bir fırsat

  “En uzun tünel” raporu

  Çarşıya çok yakıştı

  Muzaffer İzgü kitaphanesi gençlere emanet

  Coşkusu Aşık Veysel’e sığmadı

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Borsalarda Alım-Satım

  Döviz / Altın

  21 Mayıs 2018 Tarihli ve 30427 Sayılı Resmî Gazete

  20 Mayıs 2018 Tarihli ve 30426 Sayılı Resmî Gazete - 2. Mükerrer

  20 Mayıs 2018 Tarihli ve 30426 Sayılı Resmî Gazete - Mükerrer

  20 Mayıs 2018 Tarihli ve 30426 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 22.05.2018
  Ticaret 21.05.2018
  Ticaret 19.05.2018
  Ticaret 18.05.2018
  Ticaret 17.05.2018
  Ticaret 16.05.2018
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni