• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Kariyer  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Koray Tarakçıoğlu ►KÖŞEGEN
12
14
16
18
20/04/2017 17:12
Eğitim-5

   EĞİTİM başlıklı yazı dizimizin 10 Nisan 2017 tarihinde  yayınlanmış olan  bölümünde  Osmanlı’da  imparatorluk boyunca  eğitimin sürecinin üç bölümde  incelenebileceğini belirtmiştik. Yazı dizimizin buraya kadar olan bölümü, Osmanlı imparatorluğundaki eğitim sürecinin ilk bölümünü kapsamaktadır. Bugün ikinci bölümü imkân nispetinde anlatmağa çalışacağız.

     Osmanlı’da eğitimin Avrupa  standartlarına  yaklaştırılması çalışması 1. Mahmut (1730/54) ile başlar. Modernleşme, orduda özellikle topçu  sınıfını güçlendirmek  gayesi ile başlar.  Bu maksat ile   1. Mahmut 1734 yılında hendesehane isimli bir okul kurdurur. Fakat yeniçeriler işsiz kalacakları endişesi  içinde  okulun çalışmasını engellerler. Topçu Ocakları 1. Murat (1362/89) zamanında kurulmuştur.  Ordu içinde önemli bir sınıftır ve  ağırlığını koyarak  okulu  kapattırır. Okulun tekrar açılabilmesi için kırk sene geçer ve 1. Abdülhümit (1774/89) zamanında yeniden açılır.

     Böylece Osmanlı’da  eğitim sürecinin ikinci safhası başlamış olmaktadır. Fakat artık tek başına bir mektep olmayıp Mühendishane-i Bahr-i Hümayun isimli bahriye mektebi ile  birleştirilmiştir.  Böylece Osmanlı İmparatorluğunda  1. Süleyman’dan (1520/66) 1. Abdülhamit’e (1774/89) kadar ikiyüz sene süren bir duraklama yaşanmış olduğunu görüyoruz .

     Bu noktada, Osmanlı sürecine ara verip Avrupa ülkelerinde neler yapıldığı hakkında fikir edinmek, durumun Osmanlı açısından  vahametini gözler önüne sermek bakımından önemlidir. Aşağıdaki bilgiler “Geschichte der Europaeischen Universitaet- Avrupa üniversitelerinin tarihi, yazar Stefan Fisch, C.H.Beck yayınları, 2015”  kitabından alınmıştır. Listede  yaklaşık  1000 senesi ile 2006 senesi arasında 62 üniversitenin isimleri ve bulundukları şehirler   kuruluş tarihlerine göre   verilmektedir.  Bu uzun listenin tamamını buraya aktarmak mümkün olmadığından buraya kritik önemde olanları alabildik, diğerlerini topluca belirttik :

     Önemi ve ilgi çekiciliği  sebepleriyle Orhan Gazi ilk medreseyi  1331 senesinde  kurmadan önce,  Avrupa ülkelerinde açılan eğitim kurumlarının  listesini  aynen aşağıya aldık :
     Sene    Okul / Üniversite
     1000    Salerno (İtalya) tıp okulu
     1080    Bologna (İtalya) hukuk okulu
     1150    Paris  ilâhiyat ve mantık okulu
     1180     Paris’ten Oxford’a nakil
     1120    Oxford’dan Cambridge’e nakil
     1218    Salamanca (İspanya) üniversitesinin kuruluşu
     1222    Napoli’de ilk üniversite

     İlk medrese 1331 ile Fatih medresesi 1430 arasındaki 100 senelik zaman dilimi içinde :  
     1348    Prag (Çek cumhuriyeti) üniversitesi
     1413  St. Andrews (İskoçya)  üniversitesi

     Bundan sonra Avrupa ülkelerinde de  bir duraklama görülmekte. Ancak  1.Süleymen’nın iktidarda olduğu 1520/66 yılları arasında  
     1527  Margburg üniversitesi
     1530  Paris  üniversitesi
     1538  Santo Domingo Dominik cumhuriyeti) üniversitesi

     Osmanlı İmparatorluğunda eğitim sistemi 1. Süleyman’dan  sonra  2. Mahmut  (1808/39) zamanına kadar  tamamen duraklamaya  geçerken, hattâ hızla gerilemeğe başlarken  Avrupa’nın  çeşitli  ülkelerinde on üniversite daha açılır.
     Böylece 1000 senesinden başlayarak  1808, 1. Mahmut’un tahta çıktığı seneye kadar  Avrupa’nın muhtelif şehirlerindeki yüksek okul ve üniversite sayısı 24'e ulaşır. Osmanlı ise 1500 lü yıllardaki Süleymaniye  medresesinde  kalmıştır. Zaman içinde dinci görüş ağır bastıkça, evvelce kaldırılmış olan felsefe dersine ilâveten  dine aykırı olduğu gerekçesi ile tarih, geometri, aritmetik, astronomi dersleri de müfredattan çıkartılır. Böylece Osmanlı ’da eğitim sürecinin ikinci safhası da tamamlanmış olmaktadır.

     Bu safha içinde her anlamda  tam bir çöküş yaşanmıştır.  Suhte isyanları, Celâli isyanları, bunların sebep olduğu rüşvet ve adaletsizlikler, vergi toplama sistemindeki bozukluk ve adaletsizliğin ayrıca teşvik ettiği rüşvet , hatır ve rüşvet ile adam kayırma,  yazı bilmeyen medrese  mezunları gibi akla gelebilecek bütün yolsuzlukların en uç noktalara  vardığı bir dönem yaşanmağa başlanmış olduğunu görüyoruz .
     Yukarıdaki açıklamalardan görüleceği üzere Osmanlı genel kültür ve buna bağlı olarak  bütün alanlarda Avrupa ülkelerinden geri kalmış, ordu disiplin ve eğitim yokluğundan sürekli  girdiği savaşları  kaybetmeğe başlamıştır.  Ve bütün bunların temelinde  yetersiz ve kalitesiz eğitim yatmakta olduğunu biliyoruz.
Bu bağlamda 2. Mahmut (1808/39) ve 2.Abrülhamit'in (1876/1908) yaptıkları büyük atılımları sonraki bölümlerde inceleyeceğiz.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Başbakan’dan ’TEOG’ açıklaması

  İzmir’de Fashion Week Rüzgarı

  Palandöken, “Her yıl 1 milyon kişilik istihdam oluşturulmalı”

  İzmir’in Menderes ilçesine 6,8 milyon TL’lik yatırım

  Rusya ile domates ihracatında anlaştık

  Vize görüşmeleri olumlu geçti

  Kefalet sigortası, teminat mektubu yerine geçecek

  İngiltere’de yeni terör alarmı

  Anuga 2017’de Poyraz Rüzgarı

  HP, yeni Spectre portföyü ile çığır açıyor

  İzmir’e 20 milyon dolarlık yatırım

  Erkunt Traktör’den 2020 hedefi

  Kadın çiftçiler, girişimci oluyor

  Palandöken, “Ertelenen SGK pirimlerinin ödemesi 2018’de başlasın”

  Banaz’ın gerdanlığında geri sayım

  Başkan Uyar; “Kadınsız demokrasi olmaz"

  CEO’lardan müzik dolu bir gece

  TÜRSAB Türkiye’yi Dünya’ya tanıtıyor

  Türkiye’nin geleceği, su ürünlerinde

  Siber tehlike hiç bu kadar büyük olmamıştı

  İşverenin en büyük sorunu yeteneği elde tutmak

  Türkiye’nin yerli Web izleme platformu devreye alındı

  Müşteriye en hızlı yanıtın adresi: SOR’UN

  Google Chrome kullanıcılarına ESET koruması

  Maden sektörü İzmir’de buluştu

  Gruşçu’dan İzmir’e Çağrı: ‘Sahip Çıkın’

  Başkan Akpınar: “İpte cambazlık yapıyoruz”

  Gaziemir’in 2018 bütçesi 119 milyon

  Önce eğitim sonra tatbikat

  Sahne sırası davul ustası Hafızoğlu’nda

  “1 Festival İzmir”, Sertab Erener’le başladı

  Buca’da Shakespear rüzgarı; ünlü yazarın eserlerine farklı bir yorum

  Bayraklı’da heyecan dorukta

  Çeşme, Aşk Festivali ile renklenecek

  Anadolu Efes’e “Yılın Markası” ödülü

  Yüksek güven kültürüyle 3 kat fazla kazanıyorlar

  Çocuklar bilim öğreniyor

  SU ÜRÜNLERİ HAL FİYATLARI

  SEBZE-MEYVE HAL FİYATLARI

  BORSALARDA ALIM-SATIM

  DÖVİZ / ALTIN

  18 Ekim 2017 Tarihli ve 30214 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

  YAKIT-AKARYAKIT

  ARAÇ KİRALAMA-NAKLİYE-TAŞIMACILIK-SERVİS

  OTO MAKİNE AKSANI VE YEDEKLERİ

  MATBU-EVRAK-BASIM

  BİLİŞİM VE TEKNOLOJİ

  MÜTEFERRİK

  TEMİZLİK

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 19.10.2017
  Ticaret 18.10.2017
  Ticaret 17.10.2017
  Ticaret 16.10.2017
  Ticaret 14.10.2017
  Ticaret 13.10.2017
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni