• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Caner Çelik ►TİM’den SESLER
12
14
16
18
05/04/2021 06:17
Faiz, Kurlar ve Fiyat Artışları Üzerine Düşünceler -I

TİM DANIŞMANLIK
danismanlik@tim.com.tr
www.tim.com.tr

     Ekonomi, insanın sonsuz ihtiyaç ve isteklerinin kıt kaynaklar ile karşılanması olarak tanımlanıyor.
     İki temel unsur var bu tanımda. İnsanın sonsuz istekleri yani yüksek talep ve bunların kıt kaynaklar ile karşılanması yani düşük arz.
     Bu bize doğal olarak her zaman yüksek talep nedeniyle fiyatların yukarı yönde hareket edeceğini anlatıyor.

     Ekonomide insanın ihtiyaçları mal ile karşılanıyor buna karşılık insan para ödemesi yapıyor. Yani aslında para da bir mal. Çok eskilerde mal ile mal değişirmiş ancak vereceğin malı herkes kabul etmeyince ve istediğin mala ulaşmak zorlaşınca karşılığında para icat edilmiş. Pazarlar kurulmuş ve mal ticareti kolaylaşmış. Bugün ticarette sınır yok. Parayı veren düdüğü çalıyor.
     Peki arz az talep çok olduğuna göre ister istemez fiyat artışları olacak ve kaçınılmaz gibi duruyor. Buna karşılık mal değişimini sağlayan paranın fiyatı nasıl olacak? İşte buna da faiz diyoruz.

     Faiz nasıl oluşuyor? Ekonomide iş yapmak için yatırım yapmak isteyenler, bu işlerini talep arttıkça daha da büyütmek isteyenler ancak yeterince sermayeleri (birikimleri, tasarrufları) olmayanlar, para ödünç alarak bu işleri yapmak istiyorlar. İşte bu nokta da faiz oluşmaya başlıyor. Peki seviyesi nasıl tespit ediyor? Günümüzde bunu paranın sahibi olan merkez bankaları belirliyor. Kim adına, devlet ve devletin sahibi olan vatandaş adına. Peki neye göre belirliyor? Arz talebe göre mi? Cevap evet, ama paraya olan talepten ziyade mala olan talepteki fiyat hareketlerine yani enflasyona göre.

     Para mal değişimini sağlayan bir mal. Malın fiyatı her sene talebe göre artmakta, paranın da bu çerçeveden hareketle değerini korumak gerekiyor. Aksi taktirde tasarruf sahiplerinin parası değerini kaybeder. Mal fiyatının artışına karşılık paranın değerini aynı seviyede artırmaz isek para değerini kaybedeceğinden, yani sonuçta enflasyon kadar paranın da fiyatını oluşturmak gerekiyor.
     İşte günümüzde merkez bankalarının birincil görevi olan fiyat istikrarı yani enflasyona müdahale paranın değerinin enflasyona göre uyarlanması ile sağlanıyor.

     İnsanların çok harcadığı düşünüldüğünde tasarruf edilmesi gerektiğinde faizler enflasyonun üzerine çıkıyor ki insanlar mal almak yerine para biriktirsinler. Bazen de tasarruflar çoğaldığında ekonomi yavaşladığında ekonomideki ciroyu artırmak için faizler gerileyebiliyor ya da mal fiyat artışları seviyesine geliyor. Dolayısı ile tercih vatandaşa bırakılıyor, harcasın mı biriktirsin mi?

     Kurların faize etkisi var mı? Direkt olarak hayır dolaylı olarak evet. Kurlar bir malın ülke dışından alınması halinde, satın alanın para birimi ile (bizim durumumuz da Türk Lirası) satanın arzu ettiği para biriminin (örneğin Amerikan dolarının) değişim değeri olarak karşımıza çıkıyor. Bu değer peki nasıl oluşuyor? Paralar ilk tanıştığında değerleri 1 e 1. Zaman içinde arz talepten kaynaklanan nedenler ile bu değer değişiyor. Bizde de zamanında 1 e 1 iken şimdi 1 e 8,2 olmuş durumda. Attığımız 6 sıfırı da düşünürsek aslında 1 e 8,2 milyon olmuş durumda. Yani paramız 8,2 milyon kere değerini yitirmiş.

     Peki bu niye olmuş? Elbette ki arz talepten. Yani daha fazla dolara ihtiyaç duydukça daha fazla TL vermeyi kabul etmişiz. Peki daha fazla dolara niye ihtiyaç duymuşuz? Elbette daha fazla yurt dışından mal almak istediğimizden, bunu alırken de satıcının TL değil de dolar olarak satmak istemesinden ve bizde de yeterince dolar olmadığından dolar vermek isteyenlere daha fazla TL vermeyi önermişiz.

     Peki bu kadar yurt dışından niye mal almak istemişiz, cevap gayet basit, bunları yeterince ya da hiç Türkiye de üretememekten ve vatandaşın fiyatı ne olursa olsun almak istemesinden olmuş.
     İşte kurlardaki bu artış Türkiye’ye getirilip satılan malların TL fiyatlarına etki etmekte bu da Türkiye’de ki enflasyonu etkilemektedir.

     Sonuç olarak Türkiye’de ki mal fiyatlarındaki artışı hem talep, hem kurlar hem de TL sının fiyatı etkilemektedir.
     Haftaya enflasyonu düşürmenin yollarını konuşacağız.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Siber suçlar hayatımızdan 2,7 milyar saat çalıyor

  Bulut tabanlı oyun deneyiminin gelişiminde veri merkezleri önemli rol oynuyor

  Şirketlerin sıfır güvenlik yaklaşımına dair sahip olduğu 5 yanılgı

  Doxing tehdidi yayılıyor, hedefli e-posta saldırıları yükselişte

  İhale Özetleri

  23 Nisan 2021 Tarihli ve 31463 Sayılı Resmi Gazete

  Karayollarında Durum

  İyileşen sayısı yeni vak’aları geçti

  Döviz / Altın

  Borsalarda Alım-Satım

  KÇÖ’nün uzatılması iş dünyasına can suyu oldu

  Yenilenebilir enerjiye kriz antikor oldu

  Tüketici güveni yılın en düşük seviyesinde

  MB: Politika faizi enflasyonun üzerinde oluşturulacak

  Yetiştiricilere 1,5 milyar TL’lik destek

  TBB’nin yeni başkanı Alparslan Çakar

  EPDK: Tüketicilerin faturalarına ilave bir bedel yansıtılmayacak

  Bazı ürünlerin ithalatında gümrük vergisi sıfırlandı

  “İhracatta fiyat birlikteliği dijital platformla sağlanabilir”

  İnşaat sektörünün 2021 yılı rotası

  Eker’in online olarak düzenlediği 23 Nisan Çocuk Koşusu başlıyor

  İTO ve Türk Telekom’dan KOBİ’lerin dijital dönüşümüne katkı

  Buzda şampiyonluk zamanı

  TEİAŞ 7. Bölge Müdürlüğü yol açma ve kazı çalışmaları yaptıracak

  Setur Marinaları, 3 yıldır üst üste “Türkiye’nin En İyi İş Yeri” ödülünü aldı

  İzmir’de Biz Varız dayanışması büyüyor

  Tüpraş ve Arter’den 23 Nisan’da çocuklara özel sanat etkinliği

  Ege İhracatçı Birlikleri web sitesi Türkçe, İngilizce ve Çince hizmet veriyor

  İzmir Alsancak Nevvar Salih İşgören Devlet Hastanesi tıbbi sarf malzeme satın alacak

  Hırdavat sektöründen ilk çeyrekte 2,4 milyar dolar ihracat

  Büyükşehir Karaburun’daki depremzedelerin yanında

  23 Nisan coşkusu Migros ile evlere geliyor

  Ege Üniversitesi dünyanın en iyileri arasında yer aldı

  Kirazlı eğitimcilerden Başkan Soyer’e hizmet teşekkürü

  VakıfBank’tan sosyal yardım ödemelerine özel; Ön Ödemeli Kart

  ELEKTRİK SARF MALZEMESİ ALINMASI İŞİ

  T.C. İZMİR 3. İCRA DAİRESİNDEN AÇIK ARTIRMA İLE ZİYNET EŞYASI SATIŞI

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Bayraklı’nın sokakları yenileniyor

  Çaldıran Belediyesi inşaat malzemeleri satın alacak

  Turkcell geleceğin siber güvenlik uzmanlarını yetiştiriyor

  Oteller mobil ödeme ile tamamen temassız olacaklar

  Konak’ta dezenfeksiyon atağı

  Dijitalin en karlısı kitap sektörü

  Borusan ve YGA, 10 bin öğrenciyi bilimle buluşturuyor

  İhale Özetleri

  22 Nisan 2021 Tarihli ve 31462 Sayılı Resmi Gazete

  Rakamlar yüksek seviyelerini koruyor

  Kısa Çalışma Ödeneği Haziran’a kadar uzatıldı

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 23.04.2021
  Ticaret 22.04.2021
  Ticaret 21.04.2021
  Ticaret 20.04.2021
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni