• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Av. Vefa Reşat Moral / Av. Duygu Bozkurt ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
27/07/2018 09:46
Hissedarlık Yapısını Koruma Önlemlerinin Aile Şirketinde Sürdürülebilirliğe Etkisi (2)

Av. Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Bürosu
Yönetici Ortak
Av. Duygu Bozkurt
Moral Hukuk Bürosu

     İkinci prensip ise Şirketin onay vermemesi halinde, devrin geçersizliğidir. Anonim şirkete, devre konu olan pay senetlerini gerçek değeri üzerinden devralma önerisinde bulunabilme olanağının tanınması, ona, haklı sebepler yanında, sağlanmış, uygun görmediği devirlerden kurtulabilme olanağı sağlamaktadır. Yerli ve yabancı doktrinde “kaçış /kurtuluş şartı” (escape clause) diye anılan bu hüküm kişisel unsurları öne çıkan anonim şirketlerde (aile anonim şirketi, tek kişilik anonim şirket, iki gruptan oluşan anonim şirket ve genel olarak halka kapalı anonim şirket gibi) şirketin yabancılaşmasını veya niteliklerini kaybetmesini önleyen etkin bir araçtır. Bu aracın kullanılabilmesi için esas sözleşmede hüküm bulunması gerekmez.

     Bu düzenleme ile ortaklığa başka bir neden göstermesine gerek kalmadan sadece kanunda belirlenen şekilde alım teklifi yapması koşulu ile devrin onaylanması istemini reddedebilme olanağı tanınmıştır. Şirket tarafından, payı devralana yapılan bu alım teklifi sayesinde, şirketin belli pay sahipleri içinde kalması sağlanacaktır.
     Bunların yanı sıra, devralan, payları kendi adına ve hesabına aldığını açıkça beyan etmezse şirket, devrin pay defterine kaydını reddedebilir. Devir için gerekli olan onay verilmediği sürece, payların mülkiyeti ve paylara bağlı tüm haklar devredende kalır. Anonim şirketin onayı, payların (pay senetlerinin) mülkiyeti üzerinde belirleyici ve tanımlayıcı bir hukuki işleve sahiptir.

Payların İrade Dışında Elden Çıkmasına Karşı Koruma Önlemleri
     TTK 493/4 bendi ise bir istisna hüküm niteliğindedir. TTK 493/4 maddesi uyarınca, borsaya kote edilmemiş nama yazılı paylar, “miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra gereği iktisap edilmişlerse, şirket, payları edinen kişiye, sadece paylarını gerçek değeri ile devralmayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir”. Böylece payların bu sayılan hükümler gereği iktisap edildiği hallerde ortaklığın esas sözleşmedeki bağlam hükümlerine dayanamayacağı, bu halde ortaklığın elindeki tek imkânının payları edinen kişiye, paylarını gerçek değeri ile devralmayı önererek devre onay vermekten imtina edebileceği kabul edilmiştir.

     Bu şekilde, irade dışı edinim dahi olsa, şirketin pay sahipleri çevresi korunmaya çalışılmıştır. Alım önerisi ile şirket ve pay sahiplerinin üstün menfaati göz ardı edilmemiştir. Bu hükmün amacı, payı devralanın malvarlığındaki azalmanın önüne geçmektir.
     Miras ve paylaşımı, eşler arası mal rejimi ve boşanma neticesinde etkisi ya da cebri icra yolu ile yani irade dışı bir sebeple Şirket nezdinde bir hissedara ait nama yazılı paylar Şirketin geleceği için olumlu etki yaratmayacağı öngörülen bir hissedara devri halinde Şirket burada belirtilen yasal enstrümana başvurmak suretiyle hisse devrini engelleme imkanına kavuşmaktadır.

     Diğer bir ifade ile belli şartların varlığı halinde Şirket, hisselerin çeşitli sebeplerle dağılması ve Şirketin hissedarlık yapısının istenmeyen şekilde değişmesini önlemeye yönelik yasal mekanizmaları elinde bulundurmaktadır:
     •    Şirketin hisseleri nama yazılı olacak;
     •    Şirketin bir kısım hisseleri miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra (haciz neticesinde edinim) gereği 3ncü kişilerce veya Şirketin kurumsal gidişatını olumsuz etkileyecek bir kişi/grup tarafından iktisap edilmiş olacak;
     •    Şirket bu hisselerin gerçek değerini ilgili 3. kişiye ödeyecektir;

     Yukarıdaki şartların bir arada varlığıyla Şirket bu yasal dayanağı kalkan olarak kullanıp Şirketin hissedarlık yapısının kurumsal yapıyı olumsuz etkileyecek şekilde değişiminden kendisini koruyabilmektedir.
     Tarafların devir bedeli üzerinde bir anlaşması mevcut değil ise Devralan, paylarının gerçek değerinin belirlenmesini, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden isteyebilir; bu halde mahkeme şirketin karar tarihine en yakın tarihteki değerini esas alır. Değerleme giderlerini şirket karşılar. Devralan, gerçek değeri öğrendiği tarihten itibaren 1 (bir) ay içinde bu fiyatı reddetmezse, şirketin devralma önerisini kabul etmiş sayılır. Esas sözleşme devredilebilirlik şartlarını ağırlaştıramaz.

     Madde 493/4’ün gerekçesinde, “Hükümde sayılan geçiş halleri sınırlı sayı (numerus clausus) değildir. Anılan hallerde anonim şirket kural olarak onay vermekle yükümlüdür, ancak, şirket söz konusu pay senetlerini gerçek değeri üzerinden almayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir. Hüküm hisse senetlerinin anonim şirket tarafından alınmasını öngörmektedir.” şeklinde açıklanmıştır. Doktrinde de özellikle birleşme, bölünme, malvarlığının devri, ve özelleştirme hallerinin de bu kapsamda kabul edileceği belirtilmiştir.
     Kaçış şartının kullanılmasından farklı olarak, TTK 493/4 uyarınca ortaklığa tanınan satın alma teklifinde bulunma hakkının muhatabı, kanuni devir halleri ile payı edinen kişidir. Zira sayılan durumlarda payların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan malvarlığına ilişkin haklar kanuni sebeplerin gerçekleşmesi ile derhal ilgili tarafa geçer.

TTK 493/4 hükmünün Aile Şirketlerine Etkisi
     Mevzuat çerçevesinde Aile Şirketleri nezdinde istenmeyen ve iradeye dayanmayan pay sahipliği yapısı değişikliklerinin önüne geçilebilmesi imkanı sağlanmıştır. Diğer taraftan yasal bir gerekçeye bağlı olarak payı edinen 3. kişi bakımından da adil, güvenli ve şeffaf bir denge sağlanmıştır. Bu enstrüman ile tüm hak sahipleri korunmakta olup şirketin devamlılığı esas alınmıştır. Aile şirketlerinde her zaman için sürdürülebilirliğin sağlanması için strateji kurulması gereği aşikardır.

     TTK 493/4 hükmü ile aile şirketlerine pay devirleri konusunda söz sahibi olma ve nitelikli seçimler yapabilme fırsatı tanınmıştır. Bu şekilde bir taraftan kurumsallaşırken diğer yandan aile şirketine Şirketin faaliyet alanı veya kurumsal yönetimi ile ilgisi olmayan pay sahibinin girişi konusunda aile şirketlerine inisiyatif tanınmaktadır. Bu madde ile aile şirketleri ve buna benzer özgün yapılara sahip anonim şirketlerde, bunların kendilerine has özelliklerinin devamının sağlanması amacı güdülmektedir. Bu amaç öncelikle aile tipi ve kapalı anonim şirketlerde pay sahiplerinin birbirlerine karşı sahip oldukları karşılıklı güven ve anlayışı sürdürmek; hissedarların iradesi dışında bir hissedarın şirkete katılmasını engelleyebilmek olarak ortaya çıkmaktadır.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Sağlık turizmi için müşavirler geliyor

  Türk plastik sektörü ABD’yi radarına aldı

  Palandöken, “Bankalar ekmedikleri yerden biçiyorlar”

  İşler: Sektörün soluk almaya ihtiyacı var

  Yabancı’nın gözü rüzgar ve güneşte

  Avrupa Birliği Zorlu Enerji projelerini desteklemeyi sürdürüyor

  İBB Akçakale’ye destek sağlayacak

  Gürer: “Asbestli su boruları neden değiştirilmiyor?”

  TÜSİAD Sanayide Dijital Dönüşüm Programı-TÜSİAD SD2 üçüncü dönemi başlıyor

  “İlaç stratejik ürün olarak belirlenmeli”

  Corendon Airlines Mission 747 ile Felis kazandı

  Z Kuşağı kripto paraya güveniyor

  Buca’nın gençleri için ortak mücadele

  International Paper EMEA İnovasyon ve Ar-Ge Liderliğine Sibel Seğmen Erim getirildi

  Maaşları kesilen yaşlılar perişan

  Alerji uzmanlarından annelere “diyet” uyarısı

  DHL Supply Chain’de yeni atama

  Makine ihracatı 10 ayda 15 milyar dolara yaklaştı

  Narlıdere’de yol çalışmaları hız kesmeden sürüyor

  TOBAV Çok Sesli Korosu Konseri ilgiyle izlendi

  Konak’ın kedileri bu kış üşemeyecek

  Karşıyaka’nın kedi evleri koruma altında

  "Cezaevlerine ilaç ödeneği gelmiyor"

  Maxion İnci, metalürji duayeni Prof. John Campbell’i ağırladı

  GÜZELBAHÇE BELEDİYE BAŞKANLIĞINDAN KİRALIK TAŞINMAZ

  16 binden fazla işletme bu yıl Kendi İşim Günü’ne katıldı

  1 milyon diyabetlide körlük riski

  Ege Ekonomik Forumu’nun kapanışını Binali Yıldırım yapacak

  İzmir Büyükşehir Belediyesi Akçakale ile dayanışma kararı aldı

  Başkan Sandal: Mazeret üretmeden çalışıyoruz

  Buca Pazarı hizmete açıldı

  Yurtiçi ve Yurtdışı Alım-Satım-İş Teklifleri

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze Meyve Hal Fiyatları

  Borsalarda Alım-Satım

  Döviz / Altın

  12 Kasım 2019 Tarihli ve 30946 Sayılı Resmi Gazete

  Karayollarında Durum

  Meşe palamudunda kaynak çok, hammadde yok

  Döviz kredilerinde 90 baz puanlık indirim

  Şehirlerin kaçak yapılarına dijital takip

  Yeşil pasaportlu Egeli ihracatçı sayısı bin 800’e ulaştı

  Prof. Mümtaz Soysal hayatını kaybetti

  İthalat fuarında Türk lezzetleri izdihamı

  Kayısıda tek söz sahibi Türkiye olacak

  “Arçelik Türkiye’nin en sevilen beyaz eşya markası”

  Özel üretim teleskop ile gökyüzünü keşfe çıkın

  TEB, finans dünyasının geleceğine ‘Akıl Fikir Yarışması’ ile yön verecek

  Dünya ihracatında İtalyanlarla liderlik yarışı

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 13.11.2019
  Ticaret 12.11.2019
  Ticaret 11.11.2019
  Ticaret 09.11.2019
  Ticaret 08.11.2019
  Ticaret 07.11.2019
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni