• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Av. Vefa Reşat Moral / Av. Duygu Bozkurt ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
27/07/2018 09:46
Hissedarlık Yapısını Koruma Önlemlerinin Aile Şirketinde Sürdürülebilirliğe Etkisi (2)

Av. Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Bürosu
Yönetici Ortak
Av. Duygu Bozkurt
Moral Hukuk Bürosu

     İkinci prensip ise Şirketin onay vermemesi halinde, devrin geçersizliğidir. Anonim şirkete, devre konu olan pay senetlerini gerçek değeri üzerinden devralma önerisinde bulunabilme olanağının tanınması, ona, haklı sebepler yanında, sağlanmış, uygun görmediği devirlerden kurtulabilme olanağı sağlamaktadır. Yerli ve yabancı doktrinde “kaçış /kurtuluş şartı” (escape clause) diye anılan bu hüküm kişisel unsurları öne çıkan anonim şirketlerde (aile anonim şirketi, tek kişilik anonim şirket, iki gruptan oluşan anonim şirket ve genel olarak halka kapalı anonim şirket gibi) şirketin yabancılaşmasını veya niteliklerini kaybetmesini önleyen etkin bir araçtır. Bu aracın kullanılabilmesi için esas sözleşmede hüküm bulunması gerekmez.

     Bu düzenleme ile ortaklığa başka bir neden göstermesine gerek kalmadan sadece kanunda belirlenen şekilde alım teklifi yapması koşulu ile devrin onaylanması istemini reddedebilme olanağı tanınmıştır. Şirket tarafından, payı devralana yapılan bu alım teklifi sayesinde, şirketin belli pay sahipleri içinde kalması sağlanacaktır.
     Bunların yanı sıra, devralan, payları kendi adına ve hesabına aldığını açıkça beyan etmezse şirket, devrin pay defterine kaydını reddedebilir. Devir için gerekli olan onay verilmediği sürece, payların mülkiyeti ve paylara bağlı tüm haklar devredende kalır. Anonim şirketin onayı, payların (pay senetlerinin) mülkiyeti üzerinde belirleyici ve tanımlayıcı bir hukuki işleve sahiptir.

Payların İrade Dışında Elden Çıkmasına Karşı Koruma Önlemleri
     TTK 493/4 bendi ise bir istisna hüküm niteliğindedir. TTK 493/4 maddesi uyarınca, borsaya kote edilmemiş nama yazılı paylar, “miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra gereği iktisap edilmişlerse, şirket, payları edinen kişiye, sadece paylarını gerçek değeri ile devralmayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir”. Böylece payların bu sayılan hükümler gereği iktisap edildiği hallerde ortaklığın esas sözleşmedeki bağlam hükümlerine dayanamayacağı, bu halde ortaklığın elindeki tek imkânının payları edinen kişiye, paylarını gerçek değeri ile devralmayı önererek devre onay vermekten imtina edebileceği kabul edilmiştir.

     Bu şekilde, irade dışı edinim dahi olsa, şirketin pay sahipleri çevresi korunmaya çalışılmıştır. Alım önerisi ile şirket ve pay sahiplerinin üstün menfaati göz ardı edilmemiştir. Bu hükmün amacı, payı devralanın malvarlığındaki azalmanın önüne geçmektir.
     Miras ve paylaşımı, eşler arası mal rejimi ve boşanma neticesinde etkisi ya da cebri icra yolu ile yani irade dışı bir sebeple Şirket nezdinde bir hissedara ait nama yazılı paylar Şirketin geleceği için olumlu etki yaratmayacağı öngörülen bir hissedara devri halinde Şirket burada belirtilen yasal enstrümana başvurmak suretiyle hisse devrini engelleme imkanına kavuşmaktadır.

     Diğer bir ifade ile belli şartların varlığı halinde Şirket, hisselerin çeşitli sebeplerle dağılması ve Şirketin hissedarlık yapısının istenmeyen şekilde değişmesini önlemeye yönelik yasal mekanizmaları elinde bulundurmaktadır:
     •    Şirketin hisseleri nama yazılı olacak;
     •    Şirketin bir kısım hisseleri miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra (haciz neticesinde edinim) gereği 3ncü kişilerce veya Şirketin kurumsal gidişatını olumsuz etkileyecek bir kişi/grup tarafından iktisap edilmiş olacak;
     •    Şirket bu hisselerin gerçek değerini ilgili 3. kişiye ödeyecektir;

     Yukarıdaki şartların bir arada varlığıyla Şirket bu yasal dayanağı kalkan olarak kullanıp Şirketin hissedarlık yapısının kurumsal yapıyı olumsuz etkileyecek şekilde değişiminden kendisini koruyabilmektedir.
     Tarafların devir bedeli üzerinde bir anlaşması mevcut değil ise Devralan, paylarının gerçek değerinin belirlenmesini, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden isteyebilir; bu halde mahkeme şirketin karar tarihine en yakın tarihteki değerini esas alır. Değerleme giderlerini şirket karşılar. Devralan, gerçek değeri öğrendiği tarihten itibaren 1 (bir) ay içinde bu fiyatı reddetmezse, şirketin devralma önerisini kabul etmiş sayılır. Esas sözleşme devredilebilirlik şartlarını ağırlaştıramaz.

     Madde 493/4’ün gerekçesinde, “Hükümde sayılan geçiş halleri sınırlı sayı (numerus clausus) değildir. Anılan hallerde anonim şirket kural olarak onay vermekle yükümlüdür, ancak, şirket söz konusu pay senetlerini gerçek değeri üzerinden almayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir. Hüküm hisse senetlerinin anonim şirket tarafından alınmasını öngörmektedir.” şeklinde açıklanmıştır. Doktrinde de özellikle birleşme, bölünme, malvarlığının devri, ve özelleştirme hallerinin de bu kapsamda kabul edileceği belirtilmiştir.
     Kaçış şartının kullanılmasından farklı olarak, TTK 493/4 uyarınca ortaklığa tanınan satın alma teklifinde bulunma hakkının muhatabı, kanuni devir halleri ile payı edinen kişidir. Zira sayılan durumlarda payların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan malvarlığına ilişkin haklar kanuni sebeplerin gerçekleşmesi ile derhal ilgili tarafa geçer.

TTK 493/4 hükmünün Aile Şirketlerine Etkisi
     Mevzuat çerçevesinde Aile Şirketleri nezdinde istenmeyen ve iradeye dayanmayan pay sahipliği yapısı değişikliklerinin önüne geçilebilmesi imkanı sağlanmıştır. Diğer taraftan yasal bir gerekçeye bağlı olarak payı edinen 3. kişi bakımından da adil, güvenli ve şeffaf bir denge sağlanmıştır. Bu enstrüman ile tüm hak sahipleri korunmakta olup şirketin devamlılığı esas alınmıştır. Aile şirketlerinde her zaman için sürdürülebilirliğin sağlanması için strateji kurulması gereği aşikardır.

     TTK 493/4 hükmü ile aile şirketlerine pay devirleri konusunda söz sahibi olma ve nitelikli seçimler yapabilme fırsatı tanınmıştır. Bu şekilde bir taraftan kurumsallaşırken diğer yandan aile şirketine Şirketin faaliyet alanı veya kurumsal yönetimi ile ilgisi olmayan pay sahibinin girişi konusunda aile şirketlerine inisiyatif tanınmaktadır. Bu madde ile aile şirketleri ve buna benzer özgün yapılara sahip anonim şirketlerde, bunların kendilerine has özelliklerinin devamının sağlanması amacı güdülmektedir. Bu amaç öncelikle aile tipi ve kapalı anonim şirketlerde pay sahiplerinin birbirlerine karşı sahip oldukları karşılıklı güven ve anlayışı sürdürmek; hissedarların iradesi dışında bir hissedarın şirkete katılmasını engelleyebilmek olarak ortaya çıkmaktadır.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Bakan Pekcan, OECD Bakanlar Konseyi toplantısına katıldı

  Yüksek rekolte fındıkta fiyatı düşürecek

  Albayrak İVME Finansman Paketi’ni açıkladı

  “Bankacılık sektörüne özel çözümler üretilmeli”

  Deri ihracatçıları Uzakdoğu pazarına odaklanacak

  Qatar Airways Doha’dan İzmir’e doğrudan ilk seferini yaptı

  “Kentin kaderini değiştiren 15 yıl”

  Panasonic Eco Solutions Türkiye, şirket ünvanında değişikliğe gitti

  Palandöken, “Fiyatları düşürmek için maliyetler azaltılmalı”

  Konak’ta vezneler hafta sonu da açık

  Yerli otomobilin 2019 sonunda ilk prototipi çıkacak

  “Türkiye dünyada kararı merak edilen bir ülke”

  Ocak: “Ülkemizde bankacılık sektörü dünyadan ileride”

  Deri sektöründen 600 milyon $ ihracat

  Başkan Tunç Soyer: Sizlerle gurur duyuyorum

  Karşıyaka ve Konak tramvayı 35 milyon yolcu sayısına ulaştı

  Seferihisar Belediyesi’nden ‘Ayın Personeli’ uygulaması

  Hizmet, perakende ve inşaat güven endeksinde azalma

  Kapasite kullanım oranı Mayıs’ta % 76,3’e yükseldi

  Yeni Renault Clio Euro NCAP’ten beş yıldız elde etti

  Ölçü aleti kullanan esnafa fırsat tanındı

  Arsa değeri yüksekse konutta metrekare arttıkça birim fiyat artıyor

  TİAD’a yeni görsel kimlik

  1 GB mobil internet için 2.25 Dolar ödüyoruz

  Ege Endüstri yine EBSO’nun sanayi devleri arasında

  Kingston’dan yeni nesil NVMe PCIe SSD: KC2000

  Akıllı telefonları pos cihazına çeviren ALNEO uygulaması yayınlandı

  Brisa ‘Aklıyla’ geleceğe hazırlanıyor

  Anadolu Sigorta’dan, uzaktan görüntülü Ekspertiz uygulaması

  Türk Prysmian yerli üretim ile ekonomiye katkı sağlıyor

  Urla Belediyesi’nin ‘WhatsApp iletişim hattı’ hizmete girdi

  Foça’da 9. Geleneksel Kitap Şenliği

  Her şey bisikleti olmayan çocuklar için

  Torba yasa meclis komisyonundan geçti

  65 yaş üstü sağlıklı kişiler, gençlerden daha verimli çalışabilir

  Zayıflarken kalp sağlığınızdan olmayın

  Bitkilerin gücü ile sağlıklı yaşlanın

  ‘Çirkin ördek yavrusu’nu arıyorlar

  T.C. BAYINDIR İCRA DAİRESİ 2017/1028 ESAS TAŞINMAZIN AÇIK ARTIRMA İLANI

  AHŞAP DESENLİ CTP BORU, ÇUBUK ve KUTU PROFİL ALIMI

  Beşikçi’ye şükran plaketi

  Müzik terapi ile otizmli bireylere umut

  T.C. İZMİR 3. İCRA DAİRESİ 2018/4768 TLMT. TAŞINIRIN AÇIK ARTIRMA İLANI

  Bornovalılar tiyatroya, bağışlanan kitaplar köy okuluna

  Tatilde gözetleme cihazlarının kurbanı olmayın

  Bilişim 500 Araştırması’na göre bilişim sektörü yazılımda büyüyor

  T.C. İZMİR 3. İCRA DAİRESİ 2019/1412 TLMT. TAŞINIRIN AÇIK ARTIRMA İLANI

  T.C. KEMALPAŞA İCRA DAİRESİ 2019/162 TLMT. TAŞINIRIN AÇIK ARTIRMA İLANI

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 24.05.2019
  Ticaret 23.05.2019
  Ticaret 22.05.2019
  Ticaret 21.05.2019
  Ticaret 20.05.2019
  Ticaret 18.05.2019
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni