• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Ahmet S. Tükel ►DEĞERLENDİRME
12
14
16
18
04/02/2021 06:31
Borsalarda bundan sonra ne olacak?

     Geçtiğimiz iki hafta içinde Amerika’da borsada çok ilginç, ilginç olduğu kadar da bu piyasaların geleceği konusunda tereddüt ve belirsizliklerin doğduğu bazı olaylar meydana geldi. Bundan 5-10 yıl önce düşünülmesi bile hayal ürünü olarak kabul edilebilecek oluşumlar, sosyal medyanın gücü ile birleşince, piyasalarda beklenmedik gelişmeler yaşandı ve küçük yatırımcılar, kurumsal ve güçlü yatırımcıları zor bir duruma sokup zarar etmelerine neden oldular.

     Yani günlük işlem yapan çok sayıda yatırımcı, Wall Street’in kurumsal risk azaltan yatırım fonlarını (hedge fund) faka bastırdı, kendileri para kazanırken, fonların da kimne göre 5 kimine göre de 19 milyar dolar zarar etmelerine neden oldu.   

     Olay Reddit diye bilinen sosyal platformda oluşan fikirlerin sonucu, “GameStop” adlı hisselerin fiyatlarının beraberce hareket eden binlerce günlük işlem yapan küçük yatırımcının inanılmaz bir şekilde yükseltmeleri ile başladı. GameStop bir video oyunları satan ve 2020 yılları ortasında piyasa değeri 400 milyon dolar olan bir firma idi. GameStop bir çok şubesini kapatma yönünde kararlar alırken ve belki de iflasa doğru giderken, 6 ay içinde firmanın 12 Ocak’ta 20 dolar olan hisseleri 27 Ocak’ta 347 dolara kadar yükseldi ve tekrar 193 dolara geriledi. Dün ise hisseler 90 dolara düşmüştü.

     Bu hareketlilik Reddit kullanıcılarının Elon Musk’ın da devreye girmesiyle ortaya çıkıp gerçekleştikten sonra Amerikan Hükümeti’nin dikkatini çekmesinin yanı sıra NASDAQ Başkanlığının yeni düzenlemeler yapılması gereği talebinde de neden oldu.  

     Olayın dinamiği ise basitti. Sosyal medya sayesinde hızla genişleyen bir güç oyunu, fiyatlarının düşeceğini tahmin ettikleri hisselere büyük yatırım yaparak açığa satış yapmış olan yatırım fonlarının çok ciddi ölçüde para kaybetmelerine neden oldu. Gamestop hisseleri ortalama olarak günde yaklaşık 10 milyon hisse alım satımı olarak izlenirken, 26-27 Ocak tarihlerinde 178 milyon hissenin işlem görmesi ile sonuçlanan bir aktivite gösterdi ve tabi hisseler de buna paralel olarak 15 mislinden fazla arttı.

     Bu duruma iki nedenle gelindi. Birincisi yapısal olarak, yatırımcılar Melvin ve Citron Capital adlı iki büyük yatırım fonunun çok ciddi açık pozisyon taşıdıkları Reddit’te konuşulmaya başlandı. Bu sadece GameStop hisseleri için değil, bir çok firmanın açığa satışı yapılmış hisseleri için de geçerli idi. Ocak başından beri zaten en çok açığa satışı yapılmış firmaların hisseleri %33 oranında değer kazanmıştı.

     Yatırım fonlarının problemi şundan kaynaklanıyordu: açığa satış yapmış olanlar, pozisyonlarını koruyabilmek için fiyatlar yükseldikçe daha fazla para koymak zorunda idiler aksi takdirde likide etmek durumu ortaya çıkmakta idi. Melvin yöneticileri hissenin fiyatının çok yüksek değerlendirildiğini düşündükleri için beklemeyi tercih ettiler ve sonuçta para kaybettiler. Fiyat elbette düşecekti ama önemli olan ne kadar zaman içinde gerileyecekti. Bu süreyi beklemenin maliyetini karşılayamayacağını gören Melvin kaybı bir yerde kesmenin doğru olacağına karar verdi.

     İkinci neden ise mekanik bir durumun yarattığı ortamdı. Fiyatı yukarı çeken günlük işlemciler, yatırım fonlarından çok küçük olmalarına rağmen, hisseleri satın aldıkları için piyasa düzenleyicilerinin de hisseleri almalarına neden oldular. Piyasa düzenleyicileri fiyatın yükselip azalmasından etkilenmeyen kurumlar olup, piyasanın işleyişinin rahatlaması için alım satım yapıp bir komisyon ile çalışan kurumlar ve risk taşımıyorlar. Bu kurumlar sadece fiili alım değil, alım opsiyonu olarak da işlemlerin akışını sağlıyorlar. Bir çok spekülatör de alım opsiyonunu kullanmaya kalkınca, fiyat daha da yükseldi. Aslında yukarıda bahsettiğimiz fiyatların artışına neden olan mekanizma, aynı şekilde ve aynı hızda fiyatların gerilemesine de neden olabilmekte.

     Şimdi sular biraz durulmuşa benziyor. Bu süre zarfında hızlı giden trene geç atlayanlar da ciddi paralar kaybettiler. Sosyal medyada çıkan haberlere göre Türkiye’den de bu işe girip para kaybeden epey kişi olmuş. Muhakkak kazanan da olmuştur ama sonuçta çok riskli bir piyasaya girmek bir anlamda kumar oynamaktan pek de farklı değil.

     Burada önemli olan bir başka olay da, hisse senetleri alım satımına yapılan müdahale oldu. Alım satım komisyonu almayan ve genel olarak küçük yatırımcıların kullandığı Robinhood, Interactive Brokers ve E*Trade gibi programlar olaya müdahale ederek GameStop gibi aktif olarak işlem gören hisselerde alım satımların kısıtlanması yoluna gittiler. Tabi bu ciddi bir tepki gördü. Hatta 2021’in halka açılması beklenen ümit verici hisseler arasında yer alan Robinhood’un bu konudaki kararını ertelediği bile söyleniyor.

     Şimdi sular duruldu. Açığa satanlar bir şekilde pozisyonlarını kapadılar ama bu son iki hafta, piyasa gözlemcileri için oldukça şaşırtıcı oldu. Hisse senetleri fiyatlarının bu kadar kolay bir şekilde manipüle edilmesi ve bu riskin her zaman için gelecekte de olduğu  dikkate alınırsa, ne gibi regülasyon tedbirleri ortaya çıkabilir, ya da düzen işlerin akışına bırakılır, bekleyip göreceğiz.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Azerbaycan’da 29 yıl önce katledilenler unutulmadı

  TCMB’nin döviz rezervleri 144 milyon dolar arttı

  “140 milyon TL’lik destek ödemelerine başlıyoruz”

  H-ÜFE yıllık %21,11 aylık %2,06 arttı

  Polisan Holding, TEİD üyesi oldu

  Palandöken, “Esnaf ticari ve ihtiyaç kredilerinin ödemelerinde zorlanıyor”

  Türk Telekom 2020’de yüzde 20 büyüdü

  Garajdan roket çıktı!

  Aksa Enerji, 2020 yılını 470 milyon TL net kârla tamamladı

  Yaralı flamingo ve iki pelikan tedavi altında

  İzmir Orman İşletme Müdürlüğü danışmanlık hizmeti alacak

  “Aydem Great Place to Work Sertifikası alan ilk firma”

  Nezir’in Kulesi’nde son aşamaya gelindi

  Bahçıvan: Sanayicilerimiz, yeni nesil finansman modellerine yönelmeli

  Mavişehir’deki kıyı projesinde yoğun tempo

  Buca’da çöp konteynerlerine hijyen operasyonu

  Karşıyaka’nın değerleri Travel Turkey’de

  Sigorta şirketleri 2020’de 84 milyar dolar ödeme gerçekleştirdi

  Gaziemir Belediyesi Travel Turkey’de yerini aldı

  Vatandaşlar “Buca Bizim” ile yönetime ortak oluyor

  İBB Satınalma Dairesi Başkanlığı mobil kurban kesim konteyner satın alacak

  Bahçeşehir Koleji, Securitas iş birliği ile kampüs güvenliğini dijitalleştiriyor

  Yaz sebzelerinin tohumları toprakla buluştu

  Altınpark’a tarihi dokunuş

  İzmir Vergi Dairesi Başkanı Ömer Alanlı’dan 7256 sayılı yapılandırma kanunu ilk taksit ödeme hatırlatması

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Efeslim Kart Türkiye’ye “umut ışığı” oldu

  Dokuz Eylül Üniversitesi girişimsel işlemler malzemeleri satın alacak

  “Üretim ve hizmet sektörü çalışanlarına aşılamada öncelik tanınmalı”

  İzmir Musevi Cemaati Vakfı Kemeraltı’na yeni bir turizm rotası katıyor

  Coca-Cola İçecek zorlu geçen 2020’de kaliteli büyüme trendini sürdürdü

  Başkan Soyer: Zeus Sunağı’nı bu topraklara geri getireceğiz

  Dünya gıda sektörü Gastro Show,’da buluşacak

  İşbir Mask yüzde 99’a kadar koruma sağlıyor

  “Türkiye-Irak arasında doğrudan demiryolu bağlantısı önceliğimizdir”

  İhale Özetleri

  26 Şubat 2021 Tarihli ve 31407 Sayılı Resmi Gazete

  Karayollarında Durum

  Aktif vak’a sayısı tekrar 100 bine yaklaştı

  Patates üreticisi alternatif pazarlama istiyor

  Başkan Soyer’den Bakırçay’a müjdeler

  Türkiye’nin ilk sanal turizm fuarı açıldı

  ASELSAN tüm zamanların en yüksek satış ve kârlılığına ulaştı

  2020’de evlenmeler ve boşanmalar azaldı

  Döviz / Altın

  Borsalarda Alım-Satım

  Çikolata ve şekerleme sektöründen 1 milyar 276 milyon dolarlık ihracat

  “Nüfus başına bir küçükbaş hedefine 7 yılda ulaşılır”

  Gürer: Maden mühendisleri ruhsat sahibinden bağımsız kılınmalı

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 26.02.2021
  Ticaret 25.02.2021
  Ticaret 24.02.2021
  Ticaret 23.02.2021
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni